23/01/2021

نمیک

گروه پژوهشی توسعه فناوری نمیک

فرش

قالی یا فرش نوعی بافت  بافته شده از الیاف پنبه، پشم و در بعضی موارد ابریشم است که معمولاً برای پوشش زمین به کار گرفته می شود . به دست بافتهٔ های  پُرزدار و گره‌دار قالی اطلاق می‌شود. از آنجا که قالی و فرش همیشه نقش‌های زیبا بر خود داشته‌اند، امروزه به جنبهٔ تزئینی آن نیز توجه می‌گردد.
فرش

فرش بافی

 

از سال ۱۳۹۳ به بعد شهر کاشان به عنوان پایتخت فرش جهان معرفی و این اثر ماندگار در میراث ملموس یونسکو با شماره۰۰ ۳۸۳ ثبت گردید. هم‌اکنون بیش از ۱۲۰۰ کارخانه تولید فرش ماشینی و ۷۰۰ کارگاه تولید فرش دستبافت در منطقه کاشان مشغول به فعالیت می‌باشد

 

ریشه‌شناسی واژه‌های مربوط به گستردنی‌ها

در زبان پهلوی واژه‌های گوناگونی برای اشاره به انواع گستردنی‌ها به کار برده می‌شد: برای قالی نفیس از بَت یا بوپ، برای نمد و فرش از نمت استفاده می‌شد و برای فرش و بستر از ویستَرْگ که از ویستردن (wistardan) گرفته شده که در فارسی امروز، گستردن گفته می‌شود.

اما واژهٔ قالی یا غالی از نام شهری به نام قالین (اصل نام شهر مشخص نیست هرچند قلعه و نه شهری وجود دارد که به انگلیسی غالین جاکار و بِرداوان می‌نامند و در خود ارمنی برداوان می‌گویند) در ارمنستان که در آن دوران بخشی از ایران باستان بوده‌است، گرفته شده‌است. البتّه فرهنگ لغت عمید کلمهٔ قالی را برگرفته از کلمهٔ ترکی قالین به معنای فرشِ پُرزدار که با نخ و پشم به رنگهای مختلف بافته می‌شود، معنی کرده‌است. ∗

قدیمترین فرش دستبافت ایرانی در سال ۱۹۴۹ در دومین مرحله کاوشهای باستان شناس روسی، رودنکو در منطقه پازیریک کشف و به نام فرش پازیریک نامیده شد

معنای «بوب» در لغتنامه دهخدا چنین آمده‌است:

 

فرش و بساط خانه… فرشی که آن را انبوب نیز گویند… در ارمنی، بوب و پهلوی، بوپ. در تاریخ طبری از ابوجعفر محمد بن جریر طبری (حدود ۲۶۶–۳۱۰) و ترجمه و تألیف ابو علی محمد بلعمی (۳۲۵) واژه «بساط» مترادف فرش آمده‌است. در آنجا از «فرش بهارستان» سخن می‌رود که در حملهٔ اعراب به ایران از کاخ تیسفون بدست آمده‌است. در معجم البلدان از یاقوت حموی (اوایل سده هفتم هجری قمری) چنین می‌آید: «بساطی یافتند از دیبا، شصت آرش اندر شصت آرش». در نُزهَة القُلوب حمدالله مستوفی (۷۵۰) از قول ابوعون صاحب کتاب الذیج چنین آمده‌است: «در قالی‌قلا فرشی بافته می‌شود که آن را قالی نامند و قالی نسبت اختصاری است به شهر قالی‌قلا و قالی‌قلا شهری است در ارمنستان کبیر… از عهد انوشیروان، هنوز ارمنستان بدست ایرانیان بود تا اسلام آمد… «ارمینیاغس» یکی از مردم ارمنستان زمام حکومت… را در دست گرفت. پس از وی زنی به حکومت رسید بنام «قالی» و شهری ساخت و آن را «قالی‌قاله» نامید که به معنای احسان است.»

هنر تابلو فرش تلفیقی از رنگ و نقش

پیشینهٔ قالی

به دست بافتهٔ پُرزدار و گره‌دار قالی گویند. همهٔ پژوهشگران بدون چون و چرا بر این نکته اعتراف دارند که قالی و قالی‌بافی از آسیا شروع شده‌است. پژوهشگران بر این عقیده‌اند که ترکستان، ایران و قفقاز می‌باید مهد اولیهٔ این هنر بوده باشند. از عباراتی که در انجیل و ادبیات کلاسیک آمده به این نتیجه رسیده‌اند که هنر شرقی قالی‌بافی مدت‌ها قبل از میلاد مسیح شناخته شده بوده و وجود داشته‌است.

تاریخ فرش ایران

قدیمترین فرش دستبافت ایرانی در سال ۱۹۴۹ در دومین مرحله کاوشهای باستان شناس روسی، رودنکو در منطقه پازیریک کشف و به نام فرش پازیریک نامیده شد.

رودنکو در کتابی که به مناسبت این اکتشافات در سال ۱۹۵۳ در روسیه منتشر کرد، درباره فرش مکشوفه توضیحات مفصلی نگاشت و آن را صراحتا کار ایران و قدیمی ترین فرش ایرانی در دنیا بیان نمود. او نوشت: “بدون اینکه بتوانیم به طور حتم بگوییم این فرش کار کدامیک از سرزمین های ماد-پارت(خراسان قدیم) یا پارس است، تاریخ فرش مذکور و پارچه هایی که در پازیریک کشف شد قرن پنجم و یا اوایل قرن چهارم پیش از میلاد تشخیص داده می شود.” سپس او اضافه می کند: “تاریخ این قالی از روی شکل اسب سواران معلوم می شود. طرز نشان دادن اسبهای جنگی که به جای زین قالی بر پشت آنها گسترانده اند و پارچه روی سینه اسب از مشخصات آشوریها می باشد اما در روی فرش پازیریک ریزه کاریهای مختلف و طرز گره زدن دم اسبها ، در نقوش برجسته تخت جمشید نیز دیده می شود.”

در زمان تسلط مغولها (قرن سیزدهم و چهاردهم میلادی) قالی بافی به سطح بسیار رفیعی از زیبایی وتکنیک رسید. شکوفایی این صنعت شاید با حکومت غازان خان (۱۳۰۷-۱۲۹۵ میلادی) مصادف بود.

اما اوج قالی کلاسیک ایرانی را که از آن با رنسانس قالی ایران یاد می شود زمان سلاطین صفوی (۱۷۲۲-۱۴۹۹ میلادی) به ویژه زمان حاکمیت شاه طهماسب اول (۱۵۸۷-۱۵۲۴ میلادی) و شاه عباس کبیر(۱۶۲۹-۱۵۸۷ میلادی) ثبت کرده اند. از این دوران حدود ۳۰۰۰ تخته فرش به یادگار مانده که درموزه های بزرگ دنیا و یا در مجموعه های شخصی نگهداری می شوند.

طرح اسلیمی، شاه عباسی، بته جقه و شکارگاهی فرش و قالیچه فاخر ای

در این دوران در کنار قصرهای پادشاهان کارگاههای قالی بافی بناشد و مراکز گوناگون که قبلا در تبریز ، اصفهان ، کاشان ، مشهد ، کرمان ، جوشقان ، یزد ، استرآباد ، هرات و ایالات شمالی نظیر شیروان ، قره باغ و گیلان وجود داشتند توسعه و رونق بیشتری گرفتند.

 

در همان زمان ، نقاشان و نگارگران بلندپایه طرحهای خلاصه شده و ترکیبی ترنج در وسط قالی و لچکها را در آن وارد کردند. یعنی همان طرحی که قبلا به زیباترین وضعی در قرن پانزدهم روی جلد کتابهای ارزشمند به کار می رفت.

با اشغال کشور بوسیله افغانها (۱۷۲۲-۱۷۲۱ میلادی) این صنعت و هنر رو به انحطاط گذاشت.

در قرن نوزدهم قالیهای ایرانی ، بویژه فرشهای نفیس ناحیه تبریز به اروپا راه یافتند. از سوی کشورهای اروپایی نمایندگانی به تمام کشورهای مشرق زمین گسیل شدند و با رقابت بسیار فشرده کلیه فرشهای کهنه و عتیقه را گردآوری کرده به قسطنطنیه که هنوز هم مهمترین بازار قالی مشرق زمین بود فرستادند.

با به پایان رسیدن منابع فرشهای کهنه ، شرکتهای انگلیسی (زیگلر ۱۸۸۳ م) آمریکایی و آلمانی به طور نامحدود اقدام به تاسیس کارگاههایی در تبریز ، سلطان آباد(اراک) ، کرمان کردند. این روال تا جنگ جهانی اول که تولید قالی به طور قابل توجهی افزایش یافته بود ادامه داشت.

اولین فرش به احتمال زیاد بوسیله افراد چادر نشین برای فرش کردن کف خاکی چادرشان بافته شده بود. ولی امکان اینکه فرش بوسیله مصریها، یا چینیها و یا حتی بوسیله افراد دیگر اختراع شده باشد است. و حتی امکان اینکه تمام این مردم فرش را خودشان اختراع کرده باشند بدون اینکه با هم ارتباط و یا تماسی داشته باشند است.

ما مطمئناً هستیم که فرش بافی به بالاترین حد خود در پنج قرن قبل از میلاد رسیده بود. این بوسیله باستان شناسان روسی رودنکو و گریازنوف در سال ۱۹۴۹ در دره پازیریک، تقریباً ۵۰۰۰ فوتی کوههای التایی کشف شده و به نام فرش “گره دار” معروف است.

فرش پازیریک نمونه کمیاب و زیبایی است که با تکنیک بالا بافته شده است، فرش پازیریک که ۲۴۰۰ یا ۲۵۰۰ سال از عمر آن میگذرد در مقبره یخ زده رئیس سیتها در مغولستان که بصورت بسیار خوب نگهداری شده بود پیدا شد.

در گذر تاریخ ایران صنعت و پیشه فرشبافی بصورت یک هنر و مهارت خاص درآمده است.

موقعی که کوروش کبیر در سال ۵۳۹ قبل از میلاد کشور بابل را فتح کرد، صنعت و هنر فرش را به کشور خود معرفی کرد. گفته شده است که در آرامگاه کوروش که در پرسپولیس بخاک سپرده شده است، با گرانبهاترین فرشها پوشیده بود. حتی قبل از او هم مردم صحرا نشین در مورد فرش بافی گره ای اطلاعاتی داشتند. آنها از گله های گوسفندان و بزهای خود پشم خوب و بادوام برای کار خود میگرفتند .

فرش های مدرن که کاروان شتر را در جاده ابریشم نشان می دهد

اولین مدرک موجود در رابطه با موجودیت فرش در نوشته های چینیها مربوط به سلسله ساسانیان که در سال ۲۲۴ تا ۶۴۱ بعد از میلاد است میباشد. در سال ۶۲۸ میلادی امپراطور هراکلیس مقداری فرش بعد از پیروزی به شهر تیسفون که پایتخت ساسانیان بود آورد. موقعی که در سال ۶۳۷ میلادی عربها به شهر تیسفون غلبه کردند، و شهر را غارت کردند مقدار قابل توجهی فرش بود که یکی از آنها فرش باغی مشهوری بود بنام ” موقع بهار خسرو”. این فرش در تاریخ بنام گرانبها ترین فرش بوده است. فرشهایی که در موقع سلطنت خسرو اول که در سال (۵۳۱ – ۵۷۹) بود بصورت ۹۰ فوت مربع بافته میشد، که مورخان عرب اینگونه توصیف کرده اند: گوشه های آن تختی باشکوه از گلهای آبی، قرمز، سفید، زرد و سبز است; رنگ زمینه آن کپی از زمین به رنگ طلائی، سنگهائی به شفافیت کریستال که به باطل تصوری از آب است، گیاهان با حریر و میوه ها با رنگ سنگی شکل گرفته اند، ولی متاًسفانه عربها این فرش گرانبها را به قطعات کوچک بریده و جداگانه فروخته اند.

بعد از دورهً سلطه خلفای عرب، یک نفر از قبایل ترک، بنام سلجوق ایران را فتح کرد. سلطه سلجوقیان (۱۰۳۸ – ۱۱۹۴ ) به لحاظ تاریخ فرش در ایران مهم است. زنان سلجوقی تبحر خاصی در بافتن فرش با گره های ترکی داشتند، در استانهای آذربایجان و همدان که بمدت زیادی تحت نفوذ سلجوقیان بود،از گره های ترکی در این مدت استفاده می شد.

حمله مغولان (۱۲۲۰ – ۱۴۴۹) اولین حمله وحشیانه به ایران بود، اما بعد از چندی آنان تحت نفوذ ایرانیان قرار گرفتند. شهر تبریز، متعلق به رهبر ایلخانیان، غازان خان (۱۲۹۵ – ۱۳۰۴)، با فرشهای گرانقیمت فرش شده بود. فرمانروای مغولان شاهرخ (۱۴۰۹ – ۱۴۴۶ ) که در بازسازی آنچه از حمله مغولان ویران شده بود به تشویق کردن و دلگرم کردن تمام هنرمندان و صنعتگردان سرزمین و کشور پرداخت. اما قالیبافی در این دوران به شکلی خیلی ساده که بیشتر نقشهای هندسی داشت تمام می شد.

شاید مهمترین تاریخ در صنعت فرش در ایران مربوط باشد به دوره فرمانروایان صفویه(۱۴۹۹ – ۱۷۲۲ ). براستی و حقیقتا که محکمترین دلیل و گواه این هنر و صنعت به این دوره برمیگردد. تقریبا ۱۵۰۰ اثر حفظ شده در موزه ها و کلکسیونهای سراسر دنیا موجود است. در ایران در دوره فرمانروائی شاه عباس (۱۵۷۱ – ۱۶۲۹)، تجارت و هنر و صنعت شکوفا شد. شاه عباس به تشویق و دلگرم کردن مردم به تماس و مبادله با اروپا بود و پایتخت خودش را که اصفهان بود به یکی از مجلل ترین و عظیم ترین شهرهای ایران درآورد. او همچنین یک کارگاه بزرگ برای فرش ها درست کرد که هنرمندان در آنجا کار کنند تا بهترین و باشکوه ترین نمونه های فرش را ببافند. بیشترین این فرشها از ابریشم با رشته های طلا و نقره که تزئین کننده آنها بود بافته شده بودند.

دوره کارگاه های فرش در ایران با هجوم افغانها(۱۷۲۲) به پایان رسید. افغانها تا زمانی که (۱۷۳۶) سلطه آنها در ایران بود اصفهان را از بین بردند، تا اینکه یک سالار جوان از خراسان، بنام نادر خان شاه ایران شد. در تمام مدت فرمانروائی نادر شاه تمام وقت و نیروی آن صرف جنگیدن با افغانها، ترکها و روسها را گذشت. در این دوره و تمام دوران یاغی گری و آشفته ایران بعد از مرگ او(۱۷۴۷) هیچ فرشی که ارزشی داشته باشد بافته نشد، و این رسم و سنت بتنهائی بوسیله افراد چادر نشین و هنرمندان این صنعت در شهرهای کوچک دنبال میشد.

در آخرین ربع قرن نوزدهم و در زمان فرمانروایان قاجار این شغل دوباره پا گرفت. صنعت فرش با فرستادن آن به اروپا از تبریز به استانبول دوباره رونق گرفت. در اواخر قرن نوزدهم میلادی بعضی از شرکتهای اروپائی و آمریکایی به ایران آمدند و این هنر و صنعت را به بازارهای کشور خودشان فرستادند.

امروزه، بافتن فرش به گسترده ترین هنر دستی در ایران مبدل شده است، و همینطور در خارج از کشور هم بخوبی شناخته شده است. فرشهای ایرانی امروز از شهرت و اعتبار خاصی که به خاطر رنگ و تنوع و الگوهای گوناگونشان، برخوردار است.

هومر حماسه‌سرای معروف سدهٔ هفتم پیش از میلاد یونان صحبت از «کاناپه‌ای که با یک قالی ارغوانی مفروش شده بود» می‌کند. یا گزنفون مورخ، فیلسوف و سردار آتنی که در سال ۴۰۱ پیش از میلاد به جنگ با ایرانیان باستان پرداخته، گزارش کرده‌است که ایرانیان عادت دارند روی قالی‌های نرم استراحت کنند. با نگاهی به نقشهٔ جغرافیا امروزه منطقهٔ وسیعی شامل کشورهای آسیای صغیر، ترکیه، قفقاز، ایران، ترکمنستان، پاکستان، افغانستان، هند، تبت، چین، مصر، اسپانیا و حتی کشورهای شبه‌جزیرهٔ بالکان مانند رومانی را می‌یابیم که هنر و صنعت قالی‌بافی در آن‌ها وجود دارد؛ ولی آنطور که پژوهشگران گفته‌اند، ایرانیان نخستین قومی بوده‌اند که به قالی‌بافی پرداختند و در این زمینه سرآمد جهانیان شدند. چنان‌که آخرین پژوهشهای باستانشناسی هم دال بر این موضوع هستند. منظور اشاره به قدیمی‌ترین قالیِ پُرزدارِ شناخته‌شدهٔ موجود در جهان یعنی قالیچهٔ پازیریک است که در سال ۱۹۴۹ میلادی برابر با ۱۳۲۷ هجری شمسی توسط گروهی از باستان‌شناسان روسی به سرپرستی پروفسور رودنکو در حفاری‌هایی در منطقهٔ آلتای سیبری جنوبی در درهٔ پازیریک کشف شد

قالی

تاریخچهٔ بافت قالی (یا فرش) تا آنجا که دانسته شده‌است، به هزارهٔ پنجم و ششمِ پیش از میلاد در آسیای مرکزی برمی‌گردد. قالی ایرانی پازیریک، قدیمی‌ترین قالیِ دستبافِ یافته‌شدهٔ جهان است که در سیبری کشف شده و بافت ایران در دوران هخامنشیان است. قالی‌بافی در سدهٔ ۱۰ میلادی به وسیلهٔ مورها به اسپانیا شناسانده شد. جنگ‌های صلیبی باعث شد تا قالی‌های ترکی به اروپا برده شوند که در آنجا بیشتر از دیوارها آویزان می‌شد یا بر روی میزها قرار می‌گرفت؛ بنابراین، از آغاز آشناییِ اروپاییان با قالی، آن‌ها به آن به دیدهٔ یک اثر هنری و نه یک زیراَنداز می‌نگریستند. پس از گسترش تجارت در سدهٔ ۱۷، قالی‌های ایرانی به شکل چشمگیری به اروپای غربی شناسانده شدند.

 

امروزه مراکز عمدهٔ تولید و بافت قالی، کشورهای ایران، پاکستان، هند، ترکیه، شمال آفریقا، منطقهٔ قفقاز، نپال، اسپانیا، ترکمنستان و تبت می‌باشند.

فرش طرح کیمیا

تاریخ قالی در ایران

پیشینهٔ درهم‌تنیدنِ الیاف در ایران برای تولید منسوجات به‌خصوص پارچه، به هزارهٔ پنجم پیش از میلاد می‌رسد. آثار گرانبها و زیبایی که از بخشهای مختلف ایران به دست آمده، گواه آن اند که منسوجات ارزشمند و بحث‌برانگیزی در این دوران وجود داشته‌اند، ازجمله تابوت سفالی دوران دالما، کردستان، همچنین آیینهٔ مسیِ زنگ‌زدهٔ نوعِ ایلامی در سیلک و سایر مناطق.

 

بعد از گذشت سالیان متمادی، تقریباً در هزارهٔ دوم پیش از میلاد، انسان توانست چگونگیِ به‌هم‌ریسیدنِ نخ‌ها و ساختنِ طناب را کشف کند. این اکتشاف مانند تمام اکتشاف‌های تاریخ فواید بسیار سودمندی برای هنر و صنعتِ آن دوران داشت. از جمله آن که از رشته‌های درهم‌تنیدهٔ طناب مانندی برای زیباییِ ریشه‌های فرش استفاده می‌کردند. آثار به‌دست‌آمده از مناطقی مانند گورهای مارلیک، قلعهٔ کوتی در دیلمان، و همچنین حسنلو نزدیک ارومیه شاهدهایی بر این ادعا هستند.

 

قدمت فرش‌بافی و به‌طورکل منسوجات در ایران بسیار زیاد است. آثار زیبا و تفکربرانگیزی از دوره‌های مختلف کشف شده‌اند که نمی‌توان آن‌ها را به‌طورِدقیق به یک دورهٔ خاص نسبت داد. گاهی اوقات یک اثر طیِ گذشتِ سالیانِ دراز و طی سلسله‌های مختلف ساخته شده‌است.

 

ایلخانیان و تیموریان

فرش‌های دورهٔ ایلخانیان زیاد شناخته‌شده نیستند. در این مورد محققی به نام آرمی برینگز نظریه‌ای ارائه داده که دارای نقاط ضعف بسیاری می‌باشد و در درستی آن به دیدهٔ تردید باید نگریست. بر پایهٔ نظر او نقاشی‌هایِ فرش‌های دورهٔ تیموریان دقیقاً خصوصیاتِ فرش‌های این دوران را بازمی‌تابند. به عبارت دیگر با دیدن این نقاشی‌ها می‌توان به تمام ویژگی‌های بافتی و ظاهری و به‌طور کل تاریخچهٔ آن‌ها پی‌برد. اما از آنجا که نقاشی‌های به‌دست‌آمده از هنر فرش‌بافی این دوران بسیار محدود می‌باشند، پس اطلاعات زیادی از فرش‌های این دوره در دست نیست و درست همینجاست که سستیِ نظریهٔ برینگز هویدا می‌شود.

 

دورهٔ صفویه

فرش‌های ایران در دورهٔ صفویه به بالاترین حد خود در زیبایی و بافت رسیدند که این مهم به دلیل تحت پشتیبانی شاهان قدرتمندی چون شاه عباس قرارگرفتن بود و دسترسی فراوان به مواد مورد نیاز برای بافت فرش و همچنین به‌رسمیت‌شناختنِ فرش به عنوان کالایی برای تجارت بوده‌است.

 

فرش‌های مشهور ایرانی

با وجود شهرت و قدمت هزاران ساله ولی باز هم فرش ایرانی بین مردم ایران ناشناخته است؛ کمتر کسی می‌تواند با دیدن فرشی محل بافت آن را حدس بزند و در مورد خصوصیات با ارزش آن صحبت کند، در حالی‌که با اتمام یک فرش، شناسنامه آن نیز همراه با خودش صادر می‌شود. عدم آگاهی نسبت به ویژگی‌های فرش سبب معضلاتی می‌شود.

قالی ترکمن

قالیچه ترکمن

این فرش در تملک سان مارکو قرار دارد، و ۴ فرش دیگر در سال ۱۶۲۲ و همچنین سه فرش زربافت ابریشمی نیز به وسیلهٔ ایرانیان در سال ۱۶۳۶ به ونیز راه یافتند.[۶]

قالیچه ترکمن

قالیچهٔ مود خراسان به شیوهٔ قالی‌های مشهد بافته می‌شود. شهر مود در نزدیکی شهر بیرجند است و در بین تولیدات خراسان از بهترین‌هاست و شهرت جهانی دارد. اما از آنجاکه تولیدات آن بسیار ناچیز است، تعداد بسیار کمی روانهٔ بازار می‌شود. اندازهٔ قالیچهٔ مود ۸ متر مربع است. رنگ قالی‌ها هم‌خوان و معمولاً تیره‌است.[

 

انواع طرح‌ و نقش قالی ایران

انواع طرح و نقش فرش

زیبایی سحرانگیز و چشم نواز رنگ و نقش در فرش‌های ایران زمین به گونه‌ای است، که می‌توان گفت یکی از بالاترین جایگاه‌های هنری را در میان اکثریت مردم جهان به خود اختصاص داده است.

 

تلفیق رنگ و نقش در هر یک از مناطق ویژگی بومی خویش را داراست. که در کنار ویژگی‌های فنی خاص هر منطقه، امکان شناخت و تمیز فرش‌ها را از یکدیگر میسر ساخته. ذوق طراحان و تنوع طرح و نقش در فرش‌های ایرانی به حدی است که، آن را قوی‌ترین و محکم‌ترین عامل اعتبار هنری این آثار می‌شمارند.

 

در این اینجا به معرفی اجمالی انواع طرح و نقش در فرش‌های ایرانی خواهم پرداخت.

 

طرح و نقش فرش ایرانی مانند سایر آداب و رسوم و فرهنگ این سرزمین در طول تاریخ دستخوش تحولات بسیاری شده است. در هر برهه تاریخی صفحه‌ای از تاریخ بر روی فرش ایرانی نقش بسته است که هنر مردمان ایران زمین را در قالب تار و پودهای فرش به تصویر می‌کشد. هر کدام از نقش و نگارهایی که توسط بافندگان بر روی فرش‌های مختلف ایرانی مشاهده می‌شود می‌تواند نمایانگر ویژگی‌های خاصی باشد که تنها یک طراح فرش می‌تواند از مفهوم آن با خبر شود؛ اما بسیاری از افراد علاقه‌مند هستند درباره طرح و نقش مبهم فرش‌های ایرانی دانش بیشتری به دست بیاورند تا بنا بر ویژگی‌های خاصی که هر فرش دارد آن را انتخاب کنند.

قالی طرح شکار

طرح و نقش فرش شکارگاه :

با توجه به علاقه‌ای که گذشتگان مخصوصاً پادشان کشور در زمان گذشته به شکار داشته‌اند استفاده از طرح شکارگاه بر روی فرش رواج داشته است. در طرح شکارگاه بر روی فرش نقشی از حیوانات گوناگون مانند گوزن، آهو و حتی حیوانات وحشی قابل مشاهده است. فردی در حالتی سوار بر اسب است یا در حالت نشسته به سوی حیوان مد نظر تیر را نشانه رفته است تا مفهوم شکارگاه به خوبی به بیننده منتقل شود.

نوع طراحی لباس‌هایی که جهت شکارچی استفاده می‌شود معمولاً لباس‌هایی سنتی شبیه به لباس پادشاهان گذشته است و تمثیلی از پادشاه در حال شکار بروی فرش نقش بسته است. در بدنه فرش نقش‌های مشابه درخت وجود دارد و در کناره‌های فرش گل و گیاه‌های زیبا به تصویر کشیده شده تا نشان دهنده این باشد که شکارچی به منطقه خوش آب و هوایی برای شکار رفته است. بافت این فرش در ترکیب با دیگر نقش‌های مرسوم به صورت طرح شکارگاه سراسری، شکارگاه ترنج دار، شکارگاه درختی و… صورت می‌پذیرد.

فرش ایرانی طرح خشتی کاشان

فرش ایرانی طرح خشتی :

طرح و نقش ایرانی در این فرش در قالب مربع‌هایی که از آن به عنوان خشت یاد می‌شود به تصویر کشیده شده است. این نمونه از فرش از دیرباز تا کنون از طرفداران بی‌شماری برخوردار بوده است و بسیاری از افراد این نمونه از فرش را جهت استفاده در منازلشان ترجیح می‌دهند. در فرش خشتی ابتدا یک کناره که ‌ترکیبی از نقش‌های مختلف گل و گیاه است بافته می‌شود. سپس در طراحی فرش نقش‌های متنوع در قالب چندین خشت ارائه می‌شود. در فرش‌های طرح خشتی ممکن است یک نقش و نگار بارها به طور طاق یا مورب تکرار شود یا این که طرح خشت‌ها به صورت تک خشت انتخاب شود و از هم متمایز باشد. در هر خشت معمولاً از طرح‌های گل، درخت، گلدانی که بر سر آن پرنده‌ای قرار دارد و … استفاده می‌شود.

فرش طرح خشتی از این جهت دارای طرفداران بسیاری است که انواع طرح و نقش فرش‌های گوناگون را به دلیل طراحی ویژه‌ این فرش می‌توان درون آن به تصویر کشید. هر خشت حکم یک قاب عکس را دارد که به فاصله حریمی که مشخص شده است از خشت کناری جدا می‌شود و معنا و مفهوم ویژه‌ای را به تصویر می‌کشد.

طرح و نقش فرش لچک ترنج

طرح و نقش فرش لچک ترنج :

این نمونه از نقش و نگار از طراحی باغ‌های قدیمی ایرانی اقتباس شده است. در گذشته باغ‌های بسیار بزرگی وجود داشته که علاوه بر گل‌کاری‌های فروان دارای حوض‌های آب بوده است. این حوض‌ها که جهت آبیاری گل‌های باغ استفاده می‌شده به جهت زیباتر جلوه کردن باغ دارای طراحی ویژه‌ای بود‌ه است.

طرح لچک و ترنج برگرفته از طرح باغ‌های قدیمی گل‌کاری شده است که در میانه آن یک حوض گرد طراحی شده و در اطراف آن نیز ۴ حوض قرار گرفته است تا جلوه گری فرش بیشتر شود.

در طراحی این فرش گاه نقش لچک‌ها یا ۴ طرحی که در کناره‌ها قرار گرفته است با نقش ترنج که در میانه قالی است فرق می‌کند؛ اما معمولاً طراحی این فرش به گونه‌ای صورت می‌پذیرد که لچک‌ها و ترنج شباهت زیادی به هم داشته باشند تا مشابه طرح اصلی به نظر برسد. ترنج‌ها به وسیله کلاله‌هایی به هم پیوند خورده‌اند که نشان دهنده ارتباط بین حوضچه‌های آب است. همچنین طرح و نقش گل‌های معروف شاه عباسی و خطوط زیبای اسلیمی را به خوبی می‌توانید در این فرش مشاهده کنید.

طراحی ترنج می­تواند در اشکال گوناگون لوزی، بیضی، دایره و به صورت چند پر صورت بپذیرد که نوع نقش و نگار دایره‌ای شکل از رواج بیشتری برخوردار است.

 

فرش خرسک چیست؟

نقش و نگار طرح‌های آثار باستانی و ابنیه اسلامی :

با توجه به این که هنر مردمان ایران زمین شهره جهانیان است کاشی‌کاری‌های زیبایی را می‌توانید در بنای اماکن مذهبی و باستانی مشاهده کنید که به نوبه خود بی نظیر هستند. در فرشی که با استفاده از نقش و نگار طرح‌های آثار باستانی و ابنیه اسلامی بافته شده است به خوبی می‌توان جلوه گری کاشی‌کاری‌های مکان‌های مختلف را در یک قاب مشاهده کرد. در طراحی این فرش تمامی ریزه کاری‌ها و چگونگی استفاده از رنگ‌ها به دقت بررسی شده است تا نقش بافته شده با نمونه اصلی مطابقت داشته باشد. اشکال هندسی و ترکیبات ویژه آن‌ها را به خوبی می‌توان در این فرش‌ها مشاهده کرد.

به طور کلی نمی‌توان نقش و نگار بافته شده بر روی فرش را منحصر به یک شهر خاص در نظر گرفت؛ زیرا بنا بر آداب و رسوم و فرهنگ هر قسمت از ایران تغییراتی در نقشه‌های فرش‌ها به وجود آمده است که سبب زیباتر شدن و متفاوت‌تر شدن طرح‌های اصلی شده است. با تمام تغییرات باز هم می‌توان نقش و نگار فرش ایرانی را جلوه‌ای از تاریخ و طبیعت و آثار به جا مانده باستانی تصور کرد که در یک قاب به تصویر کشیده شده است.

  طرح های قالی ایران بر اساس یک طبقه بندی کلی  

طرح‌های آثار باستانی و ابنیه اسلامی

طرح‌‌های شاه عباسی

طرح‌های افشان

طرح‌های اسلیمی

طرح‌های بته‌ جقه‌ای

طرح‌های درختی

طرح‌های ترکمن یا بخارا

طرح‌های اقتباسی

طرح‌های گل فرنگ

طرح‌های واگیره‌ای یا بندی

طرح‌های شکارگاهی

طرح‌های خشتی

طرح‌های گلدانی

طرح‌های ماهی درهم

طرح‌های محرابی

طرح‌های محرمات

طرح‌های هندسی

طرح‌های تلفیقی

 

طبقه بندی طرحهای فرش ایران

 

بر اساس این طبقه بندی کلیه طرحهای فرشهای  ایران به 19 گروه اصلی طبقه بندی و هر یک نیز به چند شاخه کوچکتر تقسیم می شود که عبارتند از:

 

 طرحهای آثار باستانی و ابنیه اسلامی

کلیه ی طرحهایی که ملهم از نقوش و اشکال تزیینی بناها ، عمارات و کاشیکاریهای آنها می باشند در این گروه جای دارند. البته طراحان فرش در برخی از طرحهای اصلی نقوش این بناها حسب سلیقه ی خود تغییراتی را وارد نموده اند اما ساختار و تشابه اصلی طرح فرش با طرح اصلی بنا کاملا حفظ گردیده است. معروفترین طرحهای این گروه عبارتند از: گنبد مسجد شیخ لطف الله ، سردر امامزاده محروق ، گنبد مسجد امام ، تخت جمشید ، طاق بستان مسجد جامع اصفهان و غیره.

فرش طرح شاه عباسی

 

فرش طرح شاه عباسی

طرحهای شاه عباسی

اساس کلیه طرحهای شاه عباسی بر مبنای کاربرد گل معروف شاه عباسی در این طرح است .  در این طرحها گل های شاه عباسی به همراه بندهای ختایی و گاه تلفیق آنها با اسلیمی ها ، انواع مختلفی از نقوش فرش را ارائه می دهند . انواع طرحهای این گروه عبارتند از : لچک و ترنج شاه عباسی ، افشان شاه عباسی ، شاه عباسی درختی ، شاه عباسی شیخ صفی ، شاه عباسی جانوری و …

طرح اسلیمی
فرش طرح اسلیمی

 طرحهای اسلیمی

قالب اصلی این طرح بر مبنای گردش های منظم و بغایت سنجیده ی بند های اسلیمی است .  از آنجایی که اسلیمی خود دارای انواعی است لذا با توجه به نوع و شکل آن نیز می توان طرحهای اسلیمی را طبقه بندی نمود . معرئفترین طرح آن ، اسلیمی جهان اژدر است . در این نوع اسلیمی به دو شاخه تقسیم شده و حالتی شبیه به فکین اژد ها را به وجود می آورد. انواع مختلف طرحهای اسلیمی عبارتند ار : اسلیمی بندی ، اسلیمی افشان ، اسلسمی لچک و ترنج

فرش طرح اقتباسی

طرحهای اقتباسی

گفته می شود اغلب طرحهای این گروه شباهت زیادی با طرحهای فرش مناطق مرزی ایران و کشورهای همسایه و حتی سایر کشورها دارد و به همین دلیل آنها اقتباسی می نامند مانند طرخهای معروف به قفقازی و گوبلنی

فرش طرح افشان
فرش طرح افشان

طرحهای افشان

در این طرح کلیه ی بند ها و نگاره های فرش پیوستگی و ارتباط کاملی دارند به نحوی که به نظر می رسد نقاش از هنگام شروع طرح تا پایان آن قلم از کاغذ بر نداشته و یک ارتباط مداوم بین قسمتهای مختلف نقش بوجود آورده ، به عبارت ساده تر همان گونه که از نام نقوش این گروه پیداست ، تمامی گل و برگها و بند های موجود در طرح ، در متن فرش پراکنده و افشان شده اند. طرحهای افشان اصولاً به گونه ای طراحی می شوند که هیچ یک از گل و برگها قرینه نداشته و اصول قرینه نگاری در آن وجود ندارد . انواع مختلف طرحهای افشان عبارتند از : افشان دسته گلی ، افشان حیوان دار ، افشان ختایی و …

فرش طرح واگیره ای
فرش طرح واگیره ای

 طرحهای واگیره ای (بندی)

طرح اصلی آن به گونه ای است که سراسر فرش هم از جهت طول و هم از جهت عرض به قطعات منظم ثقسیم شده و هر قسمت توسط خطوط و یا بند هایی به قسمت همجوار می پیوندد و به این ترتیب از به هم پیوستن این قسمتها و بند های آنها کل طرح بوجود می آید . طرخهای اصلی این گروه عبارتند از: بندی اسلیمی ، بندی خشتی ، بندی ترنجدار ، بندی شیر و شکری ، بندی شاخه گوزنی ، بندی دسته گلی ، بندی مینا خانی و غیره

طرح فرش بته ای
طرح فرش بته ای

طرحهای بته ای (بته جقه)

کلیه طرحهای این گروه بر مبنای کاربرد بته جقه است و به انواع و اقسام مختلف به تزیین متن و حاشیه فرش با بته جقه ها می پردازد . انواع مختلف طرحهای بته جقه ای که هر یک به گونه ای شیوه یافته اند عبارتند از: بته میری ، بته خرقه ای ، بته قلمکار، بته کردستانی و غیره

طرح فرش درختی
طرح فرش درختی
طرح فرش درختی

طرحهای درختی

در طرحهای این گروه درخت و درخچه های کوچک و بزرگ به ویژه به صورت انفرادی ترکیب اصلی را تشکیل داده اند و با اجزای دیگری ترکیب شده اند .معروفترین طرحهای این گروه عبارتند از : درختی سبزیکار ، و درحتی حیواندار.

طرح فرش ترکمن
طرح فرش ترکمن

 طرحهای ترکمن

طرحهای ترکمن همگی در گروه نقوش هندسی قرار دارند و به صورت ذهنی بافته شده اند .  معروفترین طرحهای ترکمن در ایران که در این گروه نام برده می شوند ،عبارتند از : غزال گز، قاشقی، آخال و غیره

طرح فرش شکار گاهی
طرح فرش شکار گاهی

 

طرح فرش شکار گاهی

طرحهای شکار گاهی

بنیاد اصلی این گروه از طرحها نمایش صحنه های شکار و شکار گاه است . به نحوی که در قسمتهای مختلف طرح یک سوار کار با وسیله ای همانند تیر و کمان یا نیزه مشغول شکار آهو و یا سایر جانوران است .

طرح گل فرنگ
طرح گل فرنگ

طرحهای گل فرنگ

کلیه طرحهای این گروه بر مبنای گلهای طبیعی بویژه گل رز با رنگهای بسیار روشن نظیر زرد ، آبی و سرخ می باشد . انواع طرحهای گل فرنگ عبارتند از: گل فرنگ بیجار ، گل فرنگ دسته گلی گل فرنگ گل و بلبل ، لچک و ترنج گل فرنگ ، افشان گل فرنگ و غیره

طرحهای قابی بختیاری
طرحهای قابی
طرحهای قابی

طرحهای قابی (خشتی)

متن فرش در این طرحها به قسمتها یا قابهای مختلفی تقسیم گشته که به طور منظم در کنار هم قرار دارند و در داخل هر قاب با گل و برگهای مختلفی تزیین شده است . معروفترین طرحهای قابی عبارتند از: قابی بختیار و قاب قرانی

طرح گلدانی

 

طرح گلدانی

 

طرح گلدانی

طرحهای گلدانی

ویژگی اصلی این طرح وجود یک یا چند گلدان در اندازه های مختلف است که تمام متن فرش را می پوشاند . اما اغلب طرحهای گلدانی دارای گلدانی بزرگ در یک طرف فرش هستند که شاخه های گلهای آن تمام متن فرش را می پوشاند . معروفترین طرحهای گلدانی عبارتند از : گلدانی هزار گل ، گلدانی محرابی ، گلدانی ظل السطانی

طرح ماهی
طرح ماهی

طرح گلدانی

در هم طرح ماهی در هم از قدیمی ترین و رایج ترین طرحهای فرش ایران است .  این طرح اغلب به صورت یک واگیره می باشد و بافنده همان واگیره را در طول و عرض فرش تکرار می کند . در این طرح یا واگیره یک حوض به صورت لوزی با چهار برگ –  ماهی در اطراف آن مشاهده می شود. طرح ماهی در هم در نقاط مختلف ایران به نامهای مختلفی مشهور است . مهمترین انواع آن عبارتند از : ماهی فراهان ، ماهی زنبوری ، ماهی کردستان و ریزه ماهی

طرح محرابی

 

طرح محرابی

طرحهای محرابی

طرح اصلی در این گروه بر مبنای محراب است . همان مکانی که در مساجد ، مکان نمازگذاران امام جماعت است . در این طرحها معمولا محراب را با تزییناتی از قبیل قندیل ، گلدان ، و حتی درخچه های کوچک می پوشانند و گاه دو طرف محراب را با ستونهای بزرگی که سقف محراب بر روی آن قرار دارد نشان می دهند انواع طرحهای این گروه عبارتند از : محرابی قندیلی ، محرابی گلدانی ، محرابی درختی

طرح محرابی

 طرحهای محرمات

در این طرح کل متن فرش از جهت طولی به چند ردیف موازی تقسیم میگردد و درون این ردیفها با نگاره هایی همچون بته جقه ، انواع اسلیمی و یا ختایی و گل و برگهای دیگر تزیین می گردد . به عبارت دیگر متن فرش به صورت راه راه می باشد ، محرمات بته جقه ای معروفترین طرح این گروه است.

طرح هندسی
طرح هندسی

 

طرحهای هندسی

همان گونه که از نام طرحهای این گروه پیداست ، کلیه نقوش این گروه به صورت هندسی و با استفاده از خطوط زاویه دار به وجود می آیند . مهمترین انواع طرحهای هندسی عبارتند از : هندسی کف ساده ، هندسی جوشقان ، هندسی خاتم شیراز ، هندسی لچک و ترنج ، هندسی قابی

طرح ایلی و عشایری
طرح ایلی و عشایری

 

طرحهای ایلی و عشایری

این طرحها عموما توسط عشایر ایران بافته می شوند و اغلب نگاره ها و تزیینات طرح ملهم از ذهن قالیبافان است . در این طرحها قرینه بودن چندان معنا ندارد و ختی همین ویژگی و سادگی نقوش از عوامل اصلی زیبایی طر حهای این گروه است. طرحهای فرش عشایر قشقایی ، شاهسون ، بلوچ و … در این گروه جای می گیرند.

طرح تلفیقی

طرحهای تلفیقی

نقوش گلستان ، نقوش لچک و ترنج و نقوش شکار گاه (شکار گاهی)

طرح تلفیقی فرش بهشت

 

انواع فرش بر اساس پرز

 

یکی از مواردی در در ارزش یک قالی در نظر گرفته می شود، جنس پشم و کرک بکار رفته در بافت آن است. اصولا در قالی های نفیس علاوه بر نقش و رنگ، جنس مواد بکار رفته نیز نقشی اساسی دارد.

بافت یک قالی بر حسب استفاده از انواع پشم:

فرش تمام پشم

 فرشهای تمام پشم

جنس پرز این گونه فرشها پشمی بوده و رجشمار آنها معمولاً کمتر از ۴۰ می باشند. چنانچه جنس چله و پود زیر آنها نیز همچون که در بین عشایر و کوچ نشینها و ترکمنها متداول است از پشم انتخاب شود به آنها فرش تمام پشم می گویند.

فرش کرک

 فرش کرک

جنس پرز این نوع فرشها از الیاف ظریف و بلند پشمی تهیه شده است و جنس چله آنها پنبه یا ابریشم می باشد و اغلب در رجشمارهای بین ۴۰ تا ۵۰ بافته می شوند.

فرش ابریشمی

فرش ابریشمی

پرز فرشهای ابریشمی، تماماً از جنس ابریشم بوده و چنانچه چله آنها نیز ابریشم باشد اصطلاحاً به آنها تمام ابریشم می گویند و اغلب در رجشمار ۵۰ به بالا بافته می شوند.

فرش ابریشمی من یکات

فرش کف ابریشم (بوم ابریشم)

فقط پرزهای زمینه این نوع فرشها از جنس ابریشم بوده و بقیه پرزها اغلب از جنس کرک انتخاب می شوند و چون پرزهای ابریشمی برعکس پرزهای پشمی به راحتی می خوابند و از ارتفاع خود کم می کنند اجزا طرح و نقوش که از جنس کرک می باشند حالت برجسته گرفته و فرش را به حالت گل برجسته در می آورند.

فرش گل ابریشم

فرش گل ابریشم

این نوع فرشها برعکس کف ابریشم می باشند یعنی جنس پرزهای زمینه کرک نقوش و اجزا طرح بعضا با ابریشم بافته می شوند. وجود ابریشم به کار رفته در گلها و نقوش باعث جلوه بیشتر طرح می شود.

فرش گرده ابریشم

 فرش گرده ابریشم 

بافت این نوع فرشها که در نایین، اردستان و اصفهان بیشتر متداول می باشد به این صورت است که جنس پرزهای خطوط اطراف نقوش و طرحها را که اصطلاحاً به آنها گرده می گویند از ابریشم انتخاب می نمایند. ضمناً به منظور افزایش جلوه و زیبایی در این نوع فرشها اکثراً گرده ها را با ابریشم سفید می بافند.

فرش صوف

فرش صوف

در زمینه این نوع فرشها به جای گره صرفاً از پود زیر و رو استفاده می شود. گاهی جنس پود رو از فلزات گرانبها مانند طلا یا نقره انتخاب می نمایند. از این رو نقوشی که بافته شده اند حالت برجسته پیدا می کند.

 

انواع فرش بر اساس اندازه

 

ایرانیان نام های گوناگونی   بر حسب اندازه   فرش نسبت می دهند. برخی از شناخته شده ترین این نام ها در ادامه آورده خواهد شد است

قالی

 قالی

به فرشهایی گفته می شود که مساحت آنها 6 مترمربع و یا از آن بیشتر باشند که معمولاً در ابعاد 3 در 2 ، 3.5 در 2.5 ، 3 در 4 ، 5 در 3.5 ، 6 در 4 ، 7 در 5 ، 10 در 6 متر و… باشند.

کلگی

 کلگی

ابعاد این گونه فرشها معمولاً 3 در 1.5 ، 3 در 1.70 ، 3.5 در 2 متر می باشد. بافت کلگی بیشتر در قدیم و در میان چادرنشینان و روستاییان معمول بوده است.

کناره

 کناره

از این نوع فرشها در قدیم برای پوشاندن فضاهای خالی کناره فرش تا دیوار استفاده می شده است ولیکن امروزه با آن معمولاً راهروها و راه پله ها را مفروش می نمایند و پهنای آنها عموما از 70 تا 110 سانتیمتر و طول آنها 2.5 الی 8 متر است.

قالیچه

قالیچه

قالیچه ها فرشهای کوچکی هستند که عموماً در ابعاد 2.20 در 1.40 متر بافته می شوند.

پرده ای

پرده ای

اندازه فرشهای پرده ای معمولا 2.5 * 1.5 متر می باشد. این نوع فرش در مدخل اتاق یا سالنها نصب می گردد.

ذرع و نیم

 ذرع و نیم

این نوع فرشها عموماً در ابعاد 156 در 104 سانتیمتر تهیه می شوند بافت این نوع فرشها بیشتر در مناطق فارسی باف رایج است لذا با توجه به اندازه ذرع فارسی که 104 سانتیمتر است و اضافه کردن نیم ذرع به آن (156=52+104) طول این نوع فرشها 156 سانتیمتر می گردد.

ذرع و چارک

 ذرع و چارک

ابعاد این نوع فرشها عموماً 130 در 80 سانتیمتر می باشند و بافت آنها نیز بیشتر در مناطق فارسی باف رایج است.

پشتی

پشتی

به فرشهایی گفته می شود که عرض آنها از 50 تا 80 سانتیمتر و طول آنها از 80 تا 120 سانتیمتر می باشد و متداولترین اندازه پشتی 90 در 60 و یا 120 در 60 سانتیمتر می باشد. در نواحی گرگان و بجنورد به نوعی از پشتیها که پشت آنها گلیم بافی شده است و مانند یک کیسه دردار تهیه شده اند قارچین می گویند.

پادری

 پادری

به اندازه پاگرد در ورودی که معمولاً 70 در 50 است بافته می شوند.

 

بافت قالی

مراحل بافت قالی

مراحلی که برای شروع بافت یک فرش می بایست رعایت گردد عبارتند از:

 

آماده سازی مواد اولیه شامل نخ چله، نخ پشمی (خامه)، نخ پود.

آماده سازی دستگاه (دار) و ابزار.

آماده سازی نقشه مورد نظر.

چله کشی (نصب نخ چله یا تارها بر روی دار قالیبافی).

بافت گلیم، ابتدای فرش.

ساده بافی ابتدای فرش، انجام عمل گره زدن بر روی تارها به وسیله خامه.

نقشه خوانی، انجام عمل گره زدن براساس خانه های رنگی نقشه.

انجام عمل پودکشی (پود زیر یا ضخیم و پود رو یا نازک) و عمل کوبیدن پودها.

شیرازه پیچی کناره ها.

عمل کوبیدن رج ها و قیچی زدن سرپرزهای اضافی.

رعایت در جلوگیری از معایب احتمالی هنگام بافت.

پایین کشی : اتمام کار یک فرش بافته شده.

 

 

فرش مشهد

قالی مشهد در کارگاه‌های این شهر و اطراف آن بافته می‌شود. این قالی از مرغوبیت چشمگیری برخوردار است و معمولاً به بازارهای غرب و انگلستان می‌رود. نقش‌های به‌کاررفته در آن‌ها نقش‌های ترنج، اسلیمی و پیچک مانند هستند.

 

قالی‌بافی در شهر مشهد حدود پنج قرن قدمت دارد. یکی از قدیمی‌ترین فرش‌های مشهد که موجود است، نوعی فرش نماز (سجاده) است که توسط شاه تهماسب اول به سلیمان باشکوه در سال ۱۵۵۶ میلادی هدیه شده‌است. این فرش‌ها در سه درجه کیفیتی در کارگاه سلطان ابراهیم میرزا، فرزند سام میرزا و برادرزادهٔ شاه طهماسب، ساخته می‌شده‌است. یکی از انواع درجه یک آن تا چند سال پیش در لندن بود و به اعتقاد برخی در اختیار کلکسیونر معروف، شیخ سعود آل ثانی قطری است. تعدادی از نمونه‌های درجه دوم و سوم هنوز در موزهٔ توپکاپی موجود است.

فرش مشهد

در سدهٔ ۱۹ و ۲۰ میلادی محبوبیت قالی مشهد به حدی رسید که از آن علاوه بر استفاده در داخل کشور، برای صادرات نیز بهره می‌جستند؛ الیاف پشمی به کار رفته در این فرش‌ها به شدت صیقل داده می‌شدند تا رنگ را بهتر به خود جذب کنند، اما این عمل از دیگر سو باعث کاهش عمر فرش‌ها نیز می‌گشت، و این عاملی بود که تصویر بدی از قالی مشهد در اذهان شکل گیرد، تا جایی که صادرات این فرش به اروپا به‌طور چشمگیری کاهش یافت. متأسفانه قالی‌های به‌جای‌مانده از آن دوران نیز همگی در معرض فرسایش قرار دارند.

قالی زنجان

قالی زنجان

فرش‌بافی در زنجان یکی از صنایع با قدمت زیاد است که نقش قابل توجهی در صادرات فرش ایران ایفا می‌کند. قدمت فرش بافی را می‌توان از اوایل بنای این شهر نام برد یعنی از زمان پادشاهی اردشیربابکان. فرشهای صادراتی زنجان از بهترین جلوه‌های فرهنگی این استان هستند. فرش افشار زنجان یکی از پر طرفدارترین فرشهای ایرانی است به‌طوری‌که به دلیل زیبایی طرح و رنگ در کشورهای اروپایی بسیار مورد استقبال قرار گرفته‌است.

 

قالی باصری

قالی باصری

این قالی که رنگ مشخصهٔ آن نارنجی است؛ توسط زنان ایل باصری که ایلی کوچنده و پارس نژاد در استان فارس است بافته می‌شود. همچنین استفاده از عناصر طبیعت، مثل گل‌ها، گیاهان و پرندگان نیز از ویژگی‌های یک قالی ایل باصری می‌باشد.

قالیچه شیراز

قالیچه شیراز و نیریز

نیریز در شرق و در کنار دریاچه بختگان در استان فارس قرار دارد. این ناحیه قالی‌هایی با کیفیت گوناگون و رنگ آمیزی زنده دارد و تیرگی رنگ‌ها از ویژگی‌های خاص قالیچه‌های افشاری است، از بوته‌های متنوع تزیینی به صورت تک و تکراری استفاده می‌شود و ساختار تار و پود ان از کتان است.

بسته به کیفیت پشم پرز قالیچه‌ها را نیمه بلند می‌چینند

قالیچه بیرجند

قالیچه بیرجند

بیرجند در میانهٔ راه مشهد و زاهدان است. همچون بخشهای دیگر شرق ایران قالیچه‌های این ناحیه نیز با گره جفتی و چهارتار بافته می‌شوند. فرش‌های بیرجندی معمولاً با طرح خشتی و ریز ماهی می‌باشد. قالی‌های بزرگ بیرجندی تا ۲۰ متر مربع نیز بافته می‌شوند. از رنگهای نارنجی، قرمز، زرد و آبی برای ایجاد تضاد با بژ در زمینه استفاده می‌شود. تار و پود آن پیشتر از پشم بوده‌است. اما در قالی‌های جدید بیشتر از کتان استفاده می‌شود. این قالیچه دوام چندانی ندارد و پرزهای آن نیمه‌بلند و بلند چیده می‌شوند.

قالیچه تصویری بلوچی

قالیچه تصویری بلوچی

گروه‌هایی از اقوام بلوچ که ساکن افغانستان هستند، از سال‌ها پیش قالی می‌بافتند. اکثر طوایف بلوچی مسلمان سنی هستند و به زبانی نزدیک به پارسی میانه صحبت می‌کنند. طرح‌های قالیچه‌های بلوچی بیشتر از نقشهای ترکمن گرفته شده‌اند و بقیه ترکیبی از طرح‌های قالی بخشهای دیگر ایران‌اند. در آن‌ها رنگ‌های مصنوعی کمتر به‌کاررفته و بیشتر از رنگ‌های طبیعی استفاده می‌شود.

این متن به منابع بیشتری برای معتبر بودن نیاز دارد. لطفا با افزودن نقل قول به منابع قابل اعتماد، این مقاله را بهبود بخشید. اطلاعات بدون مرجع ممکن است مشکل ایجاد کرده و پاک شوند. (مارس 2017) (یاد بگیرید چگونه و هنگام حذف این پیام الگو)

قالی در دنیا

یک فرش کوچک

یک فرش پوشش کف نساجی است که معمولا شامل یک لایه بالایی از شمع متصل به پشتی است. شمع به طور سنتی از پشم ساخته شده است، اما از قرن بیستم، الیاف مصنوعی مانند پلی پروپیلن، نایلون یا پلی استر اغلب استفاده می شود، زیرا این الیاف ارزان تر از پشم است. شمع معمولا شامل طوفان پیچ خورده است که به طور معمول برای نگهداری ساختار آنها با گرما درمان می شود. اصطلاح “فرش” اغلب با اصطلاح “فرش” تعویض می شود، اگر چه اصطلاح “فرش” را می توان به یک پوشش کف که کل خانه را پوشش می دهد، در حالی که یک “فرش” عموما بزرگتر از یک اتاق واحد نیست و به طور سنتی حتی از یک دیوار به سطح دیگر نمی ریزد و معمولا به عنوان بخشی از طبقه نیز نمی شود.

 

تابلو فرش برای مقاصد مختلف استفاده می شود، از جمله کاستن پاهایشان از یک کاشی سرامیکی یا کف بتونی، ایجاد یک اتاق راحت تر به عنوان یک مکان برای نشستن بر روی زمین (به عنوان مثال هنگام بازی با کودکان یا فرش نماز)، کاهش صدا از پیاده روی (به ویژه در ساختمان های آپارتمانی) و اضافه کردن دکوراسیون یا رنگ به اتاق. با استفاده از الیاف مختلف رنگ شده، فرش ها را می توان در هر رنگی ساخت. تابلو فرش می تواند انواع مختلفی از الگوهای و نقوش مورد استفاده برای تزئین سطح داشته باشد. در 2000s، فرش ها در موسسات صنعتی و تجاری مانند فروشگاه های خرده فروشی و هتل ها و در خانه های شخصی استفاده می شود. در سال های 2010، طیف وسیعی از فرش ها و فرش ها در قیمت های فراوانی از قبیل فرش های ارزان قیمت و مصنوعی که در کارخانجات تولید می شوند و در ساختمان های تجاری استفاده می شود، به قیمت های گرانبهای ساخته شده از پشم گوسفند که در خصوصی استفاده می شود، خانه های خانواده های ثروتمند.

 

تابلو فرش ها را می توان بر روی پارچه ای که کاملا مشابه پارچه های بافته شده است ساخته شده با استفاده از سوزن های فلزی ساخته شده با دست (در فرش های شرقی) ساخته شده با شمع آنها تزریق شده به مواد پشتی (به نام خیاط)، مسطح، ساخته شده توسط اتصال پشم یا پنبه از طریق مش از پارچه محکم و یا دوزی شده است. فرش معمولا در عرضهای 12 فوت (3.7 متر) و 15 فوت (4.6 متر) در ایالات متحده آمریکا، 4 متر و 5 متر در اروپا ساخته شده است. از قرن بیستم، در صورت لزوم برای فرش دیوار به دیوار، عرض های مختلف فرش را می توان با یک نوار آهن و شلاق (که قبلا آن دوخته شده بود) با هم مخلوط کرده و روی کف زیر یک زیرپوش بادی (پد) با استفاده از ناخن ها، نوارهای تسمه ای (که در انگلستان به عنوان میله های گیره شناخته می شوند)، چسب ها و یا گاهی اوقات میله های فلزی تزئینی می باشد. فرش دیوار به دیوار از فرش یا کفپوش، که پوشش های شسته و رفته را پوشش می دهد، متفاوت است، به عنوان فرش دیوار به دیوار به کف ثابت و پوشش بسیار بزرگتر منطقه.

 

کار کودکان در فرش دستباف دستی در آسیا اغلب استفاده می شود. طرح برچسب گذاری GoodWeave در سراسر اروپا و آمریکای شمالی مورد استفاده قرار می گیرد و اطمینان حاصل می کند که کار کودکان به کار رفته است: وارد کنندگان برای برچسب ها پرداخت می کنند و درآمد جمع آوری شده برای نظارت بر مراکز تولید و آموزش کودکان پیش از مواجهه مورد استفاده قرار می گیرد.

ریشه شناسی و کاربرد

یک فروشنده فرش در جیپور، هند

یک فروشنده فرش در جیپور، هند

فرش اصطبل از فرانسوی فرانسوی می آید. یکی از اصطلاحات این اصطلاح بیانگر این است که اصطلاح فرانسوی از واژه “قدیمی ایتالیایی” به کار رفته است، از فعل “carpire” به معنی خجالت زدن است.   آنلاین ریشهشناسی واژه نامه آمده است که مدت “فرش” برای اولین بار در زبان انگلیسی در اواخر قرن 13th، با معنای “پارچه های درشت” مورد استفاده قرار گرفت، و در اواسط قرن 14، “رومیزی، [یا] روتختی”. [4] آنلاین ریشهشناسی واژه نامه آمده است که اصطلاح “… از قدیمی فرانسوی carpite” پارچه های سنگین تزئین شده، فرش، “از قرون وسطی لاتین یا قدیمی carpita ایتالیایی” پارچه های پشمی ضخیم، “احتمالا carpere لاتین” به کارت، شهامت، “احتمالا به همین دلیل نامیده می شود، زیرا آن را از پارچه های نابود شده، تکه تکه شده، پارچه “پارچه” گرفته شده ساخته شده است. معنی اصطلاح “فرش” در قرن 15 به نقل مکان به پوشش کف منتقل شد.

 

اصطلاح “فرش” اغلب با واژه “فرش” تعویض می شود. بعضی منابع فرش را به عنوان کشش از دیوار به دیوار تعریف می کنند. [5] تعریف دیگری از فرش های با کیفیت پایین تر و یا کوچکتر است و فرش ها اغلب به پایان می رسد. یک سوم تعاریف مشترک این است که یک فرش به طور دائم در محل نصب شده است، در حالی که یک فرش به سادگی بر روی کف قرار گرفته است. از لحاظ تاریخی اصطلاح “فرش” نیز به پوشش های جدول و دیوار اعمال شده بود، زیرا فرش ها تا قرن 15 به طور معمول در طبقه داخلی اروپایی مورد استفاده قرار نگرفتند.

 

اصطلاح “فرش” برای اولین بار در دهه 1550 به زبان انگلیسی مورد استفاده قرار گرفت و به معنای “پارچه درشت” بود. این اصطلاح از “… منشاء اسکاندیناوی؛ مقایسه rugga لهجه نروژی” لحاف درشت، “از قدیمی نورس rogg” ته ریش کرک شده، “از Proto-ژرمن * rawwa-، شاید مربوط به پوش و خشن (ADJ (N). “[6] معنای” فرش “” … به “پوشش، پوشش” (1590s)، سپس “کفپوش برای کف” (1808) “[6] تکامل یافته است.

انواع

کاروان شتر را در جاده ابریشم نشان می دهد

فرش های مدرن که کاروان شتر را در جاده ابریشم نشان می دهد

بافته شده

فرش بر روی یک پارچه ای بسیار شبیه به پارچه بافته تولید می شود. شمع می تواند براق باشد. فرش پلنگ یک شمع برش است و فرش بربر یک شمع حلقه است. سبک های جدیدی از فرش وجود دارد که ترکیبی از دو سبک به نام موکت برش و حلقه است. به طور معمول، بسیاری از نخ های رنگی مورد استفاده قرار می گیرند و این فرآیند قادر به تولید الگوهای پیچیده از طرح های از پیش تعیین شده (اگر چه برخی از محدودیت های مربوط به روش های بافندگی خاص با توجه به دقت الگوی در فرش). این فرشها به دلیل سرعت نسبتا کم فرایند تولید، گرانتر هستند. این ها بسیار مشهور در ایران، هند، پاکستان و عربستان هستند.

فرش ایرانی طرح ترنج

این فرش ها پیشرفته تر از فناوری هستند. سوزن های فلزی با استفاده از فیبرهای مصنوعی و مصنوعی تولید می شود و با استفاده از سوزن های خاردار و چنگال، فرش بسیار بادوام را ایجاد می کند. این فرش ها معمولا در مکان های تجاری مانند هتل ها و رستوران هایی که ترافیک مکرر دارند وجود دارد.

گره خورده

در یک فرش شمع گره خورده (به صورت رسمی، یک فرش “شمع پیچشی تکیه گاه”)، نخهای ساختاری متقارن با یک طناب تکمیلی که با زاویه های راست به سطح بافت افزایش می یابد، جایگزین می شود. این قاعده تکمیلی به وسیله ی یکی از سه نوع گره (نگاه کنید به زیر)، مانند قالیچه ای که در دهه ی 1970 محبوب بود، به شکل شمع یا چروک فرش متصل می شد. گره زدن با دست در قالیچه های شرقی و فرش ها رایج است. قالیچه های قشم نیز دستبند هستند. فرش های شمع، مانند فرش های تخت، می تواند روی پارچه ای بافته شده باشد. هر دو عنصر عمودی و افقی در تولید فرشهای اروپایی و شرقی استفاده شده است. نخ های پیچیده بر روی قاب آرم قبل از شروع بافتن تنظیم می شوند. تعدادی از مافوق ها ممکن است با همان فرش کار کنند. یک ردیف گره تکمیل شده و برش داده می شود. گره ها با (معمولا یک تا چهار) ردیف طناب محافظت می شوند. قاچاق در فرش بافته شده معمولا پنبه است و طناب جوت است.

 

چند سبک از پیچ و خم وجود دارد، اما دو نوع اصلی گره متقارن (همچنین به نام ترکی یا Ghiordes) و نامتقارن (همچنین به نام فارسی یا Senna). مراکز معاصر تولید فرش دستباف عبارتند از: لاهور و پیشاور (پاکستان)، کشمیر (هند)، میرزاپور، بهادوی، [7] تبریز (ایران)، افغانستان، ارمنستان، آذربایجان، ترکیه، شمال آفریقا، نپال، اسپانیا، ترکمنستان و تبت اهمیت فرش در فرهنگ ترکمنستان چنین است که پرچم ملی دارای یک خط قرمز عمودی در نزدیکی طرف بالش است که شامل پنج شیپور فرش (طرح های مورد استفاده برای تولید تشک) است. کشمیر برای فرشهای دست نخورده از ابریشم یا پشم شناخته شده است. کار کودکان در فرش دستباف دستی در آسیا اغلب استفاده می شود. طرح برچسب گذاری GoodWeave در سراسر اروپا و آمریکای شمالی مورد استفاده قرار می گیرد و اطمینان حاصل می کند که کار کودکان به کار رفته است: وارد کنندگان برای برچسب ها پرداخت می کنند و درآمد جمع آوری شده برای نظارت بر مراکز تولید و آموزش کودکان پیش از مواجهه مورد استفاده قرار می گیرد.

 

Tufted

Tufted طوفان

نمونه هایی از فرش طوفان

فرش خشک کردن در یک کارگاه روستا در دره ماریکا، مراکش

فرش خشک کردن در یک کارگاه روستا در دره ماریکا، مراکش

این ها فرش هایی هستند که شمع خود را به یک ماده پشتی تزریق می کنند، که به خودی خود پس از آن متصل به پشتی ثانویه ساخته شده از یک بافت بافته بافته شده یا یک مرد ساخته شده جایگزین برای ارائه ثبات است. شمع اغلب به منظور رسیدن به بافت های مختلف بریده می شود. این شایع ترین روش تولید فرش های داخلی برای مقاصد کف سازی در جهان است.

دیگران

فرش مسطح با استفاده از همپوشانی پیچ و مهره (عمودی) و طناب (افقی) ایجاد می شود. انواع قالی بافته شده شرقی شامل کیلیم، سماک، بافت ساده و بافت پرده است. انواع فرشهای اروپایی مسطح شامل ونیزی، هلندی، گلدوزی، لکه دار، موی سر و انگری (دوبلین، دو لایه، پارچه سه گانه یا سه لایه) است.

 

یک فرش قلاب یک نوع ساده از دستباف قالی است که با کشیدن نوار های پارچه ای از قبیل پشم یا پنبه از طریق پارچه های محکم مانند کرافت. این نوع فرش در حال حاضر به طور معمول به عنوان یک صنایع دستی ساخته شده است. فرآیند ایجاد یک فرش قلاب به نام قلاب گیره نامیده می شود

 

بر خلاف فرش های بافته شده، فرش های گلدوزی بر روی پارچه ای شکل نمی گیرند. الگوی خود را با استفاده از دوخت به یک پارچه (اغلب کتانی) پایه ایجاد شده است. دوختن چادر و دوختن صاف دو عاملی است. فرش های دوزی شده به طور سنتی توسط زنان سلطنتی و اشرافی در خانه ساخته شده است، اما از زمانی که سوزن های فولاد معرفی شدند (سوزن های قبلی از استخوان ساخته شده بود)، ساخت و تولید تجاری بعمل آمد، و در قرن شانزدهم بهبود یافت. مری، ملکه اسکاتلند، شناخته شده است که embroiderer مشتاق است. طرح های قرن شانزده معمولا شامل اسکرول کردن انگور و گل های منطقه ای (به عنوان مثال، فرش برادفورد). آنها اغلب شامل علامت حیوانی و کت و شلوار ساز. تولید در قرن نوزدهم ادامه یافت. ترکیبات فرش دوزی شده ویکتوریا شامل گلهای سه بعدی بسیار آرام و بی نظیر است. الگوهایی برای فرش کاشی ساخته شده از تعدادی مربع، به نام کار پشم برلین، در سال 1804 در آلمان معرفی شد و در دهه 1830 در انگلستان بسیار محبوب شد. فرش های دوزی شده همچنین می توانند شامل ویژگی های دیگر مانند الگوی شکل، و یا حتی می توانید یک داستان بگویید.

 

الیاف و نخ

تمبر مولداویای با فرش

تمبر مولداویای با فرش

فرش را می توان از بسیاری از الیاف طبیعی و مصنوعی تک یا ترکیبی تشکیل داد. الیاف برای دوام، ظاهر، سهولت تولید و هزینه انتخاب شده اند. از لحاظ مقیاس تولید، سازه های قیمتی غالب عبارتند از پلی آمید (نایلون) و پلی پروپیلن با حدود 90٪ از بازار تجاری است. [9]

 

نایلون

از قرن بیستم نایلون یکی از رایج ترین مواد برای ساخت فرش است. هر دو نایلون 6 و نایلون 6-6 استفاده می شود. نایلون می تواند به صورت موضعی رنگ شود یا در یک حالت مذاب (محلول در حال خشک شدن) رنگ شود. نایلون را می توان به راحتی چاپ کرد و ویژگی های پوششی عالی دارد. با توجه به مقاومت بسیار مقاوم در برابر سایش نایلون، به طور گسترده ای در فرش های صنعتی و تجاری استفاده می شود. در فرش، نایلون تمایل به رنگ آمیزی به راحتی به دلیل سایت های رنگ که در فیبر وجود دارد. این سایت های رنگ باید پر شوند تا بتوانند هر نوع مقاومت در برابر لکه را به فرش نایلون پر کنند. به عنوان نایلون نفت مبتنی بر آن با قیمت نفت متفاوت است.

پلی پروپیلن

پلی ¬ پروپیلن، پلی اتیلن سخت تر از پلی اتیلن ارزان تر، برای تولید نخ های فرش استفاده می شود، زیرا هنوز ارزان تر از سایر مواد استفاده شده برای فرش است. رنگ کردن و پوشیدن و پشم یا نایلون دشوار است. پلی پروپیلن، گاهی به عنوان “الفین” نامیده می شود، معمولا برای ساخت فرش های بربر استفاده می شود. فرش های برفی اولفین با حلقه های بزرگ معمولا برای استفاده از نور داخلی مناسب هستند و تمایل دارند سریعا از بین بروند. فرش های بربر با حلقه های کوچکتر تمایل بیشتری به انعطاف پذیری دارند و ظاهر جدید خود را بیش از سبک های بربر بزرگ آویزان می کنند. فرشهای درجه یک حلقه های تجاری دارای حلقه های بسیار کوچک هستند و سبک های برش شبیه سازی تجاری می توانند به خوبی ساخته شوند. هنگامی که با پلی پروپیلن ساخته می شود، سبک های تجاری تجاری به خوبی پوشیده می شوند، و آنها را بسیار مناسب برای مناطق با ترافیک سنگین مانند دفاتر. فرش های پلی ¬ پروپیلن دارای مقاومت در برابر لکه های خوب هستند، اما نه در برابر عوامل نفتی. اگر یک لکه تنظیم می شود، تمیز کردن آن دشوار است. فرش های صنعتی تجاری را می توان به طور مستقیم به کف کاشی یا نصب بیش از 1/4 “ضخامت و 8 پوند چگالی. فرش چمن در فضای باز معمولا از پلی پروپیلن ساخته شده است.

 

پشم و پشم مخلوط

پشم و پشم مخلوط

فرش پشم

پشم دارای دوام بسیار عالی است، می تواند به راحتی رنگ شده و نسبتا فراوان است. هنگامی که با الیاف مصنوعی مانند نایلون مخلوط می شود دوام پشم افزایش می یابد. الیاف پشم مخلوط به طور گسترده ای در تولید فرش های مدرن استفاده می شود، با شایع ترین ترکیب 80٪ پشم تا 20٪ الیاف مصنوعی است که اصطلاح “80/20” را افزایش می دهد. پشم نسبتا گران است و در نتیجه آن تنها بخش کوچکی از بازار را تشکیل می دهد.

 

پلی استر

پلی استر به نام “PET” (پلی اتیلن ترفتالات) در تولید فرش در هر دو ساخت و ساز رینگ و رشته استفاده می شود. پس از قیمت مواد خام برای بسیاری از انواع فرش در اوایل 2000s، پلی استر رقابتی تر شد. پلیاستر داراي خواص فیزیکی خوبی است و به لحاظ ذاتی مقاوم در برابر لکه های مقاوم است زیرا از نظر هیدروفوب است و بر خلاف نایلون دارای محل های رنگی نیست. رنگ در یک حالت ریخته شده (رنگ آمیزی محلول) تزریق می شود. پلی استر دارای نقایصی است که به راحتی به راحتی می شکافت و یا کمرنگ می شود. این معمولا در مواقعی با قیمت پایین به فروش می رسد.

 

پلی استر دیگر، PTT (Polytrimethylene terephthalate)، همچنین Sorona یا 3GT (Dupont) یا Corterra (Shell) نامیده می شود، نوع PET است. Lurgi Zimmer PTT ابتدا در سال 1941 اختراع شد، اما تا سال 1990، زمانی که Shell Chemicals روش تولید ارزان قیمت 1.3 پروپاندیول (PDO)، مواد اولیه اولیه برای PTT Corterra Polymers را تولید کرد، تولید نشد. پس از آن DuPont یک فرایند بیولوژیکی برای تولید پروپرانید 1،3 از شربت ذرت را به فروش رساند و محتوای قابل توجهی را در مورد فیبرهای فرش پلی استر مورد استفاده قرار داد. [10] این الیاف فرش دارای قابلیت انعطاف پذیری نسبت به نایلون هستند. [11]

اکریلیک

اکریلیک یک ماده مصنوعی است که ابتدا توسط شرکت Dupont در سال 1941 ایجاد شد، اما از زمان معرفی آن، از تغییرات مختلفی برخوردار است. در گذشته، فرش اکریلیک به راحتی به فازز یا “قرص” استفاده شد. این اتفاق افتاد زمانی که الیاف در طول زمان تجزیه شد و رشته های کوتاه با تماس یا اصطکاک شکست. در طول سالها، انواع جدیدی از اکریلیک برای تعدیل برخی از این مشکلات توسعه داده شده است، هرچند این مسائل به طور کامل حذف نشده است. اکریلیک نسبتا دشوار است برای رنگ کردن، اما رنگی، قابل شستشو است، و احساس و ظاهر پشم، و آن را پارچه ای قالبی خوب است.

 

فرش Pazyryk، قدیمی ترین فرش باقی مانده در جهان (ارمنستان و ایران، قرن پنجم قبل از میلاد).

 

تاریخ فرش

ساخته شده با یک پیچ و تاب نخ، طناب ابریشم و شمع، و پیچیده شده موضوع فلزی (ایران، قرن 17)

فرش Czartoryski، ساخته شده با پیچ و تاب و پنبه، پارچه ابریشمی و شمع، و پیچیده شده فلزی موضوع (ایران، قرن 17)

فرشهای شمشیرهای شاخه ای احتمالا در منطقه دریای خزر (شمال ایران)   یا ارتفاعات ارمنستان   رخ داده است. گرچه شواهدی از بز و گوسفند که برای پشم و مویانی که در هزاره هفتم هجوم چرخیده و بافته شده اند، شواهدی وجود دارد، اولین فرش شمع باقی مانده فرش “Pazyryk” است که از قرن 5 و 4 قبل از میلاد می باشد. این سرگئی ایوانویچ رودنکو در سال 1949 از یک قبرگاه پازیریک در کوههای آلتای در سیبری کاوش شد. این فرش غنی رنگی 200 x 183 سانتی متر (6’6 “x 6’0”) است و توسط مرز گریفین طراحی شده است.

 

گرچه بسیاری از فرهنگ ها ادعا می کنند، این فرش مربع خالدار، تقریبا کاملا دست نخورده است، توسط بسیاری از کارشناسان به نظر می رسد از قفقاز، به ویژه ارمنی. فرش با استفاده از دو گره ارمنی بافته شده و رنگ رشته های قرمز از کوسه ایان ارمنی ساخته شده است.   اقتدار برجسته فرش های باستانی، اولریش شوارمن، از آن می گوید: “از همه شواهد موجود، متقاعد شده ام که فرش پازیریر لوازم جانبی مراسم تشییع جنازه و به احتمال زیاد شاهکاری از ساخت ارمنیان است”. [17] گانتزورن با این پایان نامه موافق است جالب است که توجه داشته باشید که در خرابه های تخت جمشید در ایران که ملت های مختلف به عنوان ادای احترام به تصویر کشیده شده اند، طراحی اسب از فرش پازیریک همانند امداد نقاشی بخشی از نمایندگی ارمنی است.  هرودوت نوشتار تاریخی در قرن پنجم پیش از میلاد نیز به ما اطلاع می دهد که ساکنان قفقاز با استفاده از فرش های زیبا با رنگ های درخشان که هرگز نابود می شوند.

افغانستان

اخیرا تقاضا برای فرش های افغان افزایش یافته است، اگرچه بسیاری از تولیدکنندگان فرش افغانستان محصولات خود را تحت نام کشور دیگری عرضه می کنند [19]. فرش ها در افغانستان و همچنین توسط پناهندگان افغان که در پاکستان و ایران زندگی می کنند ساخته شده اند. فرش های مشهور افغان عبارتند از: شیندند یا آدراسکان (که به نام روستاهای محلی افغانستان است) که در منطقه هرات در غرب افغانستان بافته شده است.

 

فرش های افغان عموما به عنوان فرش های افغان شناخته می شوند. فرش های افغان منحصر به فرد و به خوبی شناخته شده طراحی مواد دست ساز است که از افغانستان آغاز می شود. آنها اغلب از جزئیات پیچیده ای استفاده می کنند، عمدتا با استفاده از طرح های سنتی قبیله ای از ترکمن ها، قزاق ها، بلوچ ها و ازبک ها. فرش دستباف در بسیاری از الگوها و رنگها وجود دارد، با این حال سنتی ترین و رایج ترین نمونه فرش افغان، فیله پهلو هشت ضلعی (بخارا) است. قالی با این چاپ اغلب قرمز رنگ است. بسیاری از رنگها مانند رنگهای گیاهی برای به اشتراک گذاشتن رنگ غنی استفاده می شوند.

 

ارمنستان

هرودوت نوشتار تاریخی در قرن پنجم پیش از میلاد نیز به ما اطلاع می دهد که ساکنان قفقاز با استفاده از فرش های زیبا با رنگ های درخشان که هرگز ناپدید می شوند.  ارقام مختلف فرش در ارمنستان واقع در قرن هفتم قبل یا قبل از آن کاشته شده است. قدیمیترین فرش دستباف که باقی مانده است، فرش دستباف باقی مانده فرش پازیریک است که از یک آرامگاه یخ زده در سیبری، که از قرن 5 تا سوم قرن قبل از میلاد، در حال حاضر در موزه ارمیتاژ در سن پترزبورگ، حفاری شده است. این فرش خیط و پیتا مربع، تقریبا کاملا دست نخورده، توسط بسیاری از کارشناسان به نظر می رسد از قفقاز، به ویژه ارمنی. اقتدار برجسته فرش های باستانی، اولریش شوارمن، از آن می گوید: “از همه شواهد موجود، متقاعد شده ام که فرش پازیریر لوازم جانبی مراسم تشییع جنازه و به احتمال زیاد شاهکاری از ساخت ارمنیان است”.   گانتزورن با این پایان نامه موافق است جالب است که توجه داشته باشید که در خرابه های تخت جمشید در ایران که ملت های مختلف به عنوان ادای احترام به تصویر کشیده شده اند، طراحی اسب از فرش پازیریک همانند تسلیحات نقاشی بخشی از هیئت ارمنستان است. فرش های ارمنی توسط خارجی هایی که به آرژانتین سفر می کردند مشهور بودند؛ الموسدی، جغرافیدان و مورخ عرب، خاطر نشان کرد که در میان دیگر آثار هنری، چنین فرشهایی را در جایی دیگر در زندگی اش دیده است.

 

هاروارد هکوبین، مورخ هنری، یادآور می شود که “فرش های آرژانتین مکان ویژه ای در تاریخ فرش ارمنی اشغال می کنند.”   تم ها و الگوهای معمولی که در فرش ارمنی یافت می شد، تصویر اژدها و عقاب ها بود. آنها در سبک گوناگون بودند و غنی از نقاشی های رنگی و زینتی بودند و حتی بر اساس نوع حیواناتی که بر روی آنها ترسیم شده بود، در دسته بندی های مختلف قرار داشتند، از قبیل artsvagorgs (فرش عقاب)، vishapagorgs (اژدها فرش) و otsagorgs (مار- فرش).   قالیچه ای که در کتیبه های Kaptavan ذکر شده است شامل سه آرک است که «با دکوراسیون های سبز پوشانده شده» تشکیل شده و شباهت هنری به نسخ خطی روشن تولید شده در آرژانتین است.

 

هنر قالی باف را به طور کامل متصل به ساختن پرده ها می کند، همانطور که در کیهاکا گندزاکتی، مورخ ارمنی قرن ششمین دوره آرژانتین، که آرزو-خاتون، همسر شاهزاده ناحیه ای واتتان خوشناکی و دخترانش را ستایش کرده است، نشان داده شده است. برای تخصص و مهارت خود را در بافندگی.

آذربایجان

فرش آذربایجان

حفاری گلپاپین چندین ابزار فرشکاری را که به هزاره 4 تا 3 قبل از میلاد بازمی گردد، کشف کردند. طبق گزارش Iranica Online، منطقه اصلی بافندگی در شرق غربی قفقاز جنوبی کوه ها بود که منطقه را به صورت مورب، منطقه ای که اکنون در جمهوری آذربایجان تشکیل شده است، تقسیم می کند؛ این کشور میراث یک کشور ترکیه است که امروزه به عنوان آذری شناخته می شود. سایر گروه های قومی نیز بعضی از آنها در سایر نقاط قفقاز مشغول به کار بودند، اما اهمیت کمتری داشتند. ”   آذربایجان یکی از مهمترین مراکز فرش بافندگی بود و به همین دلیل چندین مدرسه مختلف تکامل یافته بودند. در حالی که به طور سنتی مدارس به چهار شاخه اصلی تقسیم می شوند، هر منطقه نسخه خود را از فرش ها دارد. دانشکده ها به چهار شاخه اصلی تقسیم می شوند: کوبا-شیروان، مدرسه فرش گنجا-قزاق، مدرسه فرش آذربایجان، مدرسه فرش باشکوه آذربایجان.

 

چين

همانطور که در مقابل بسیاری از کارخانه های فرش عتیقه مخالف بود، فرش های چینی تقریبا به طور انحصاری برای مصرف داخلی بود. چین دارای تاریخچه طولانی صادرات کالاهای سنتی است؛ با این حال، تا نیمه اول قرن نوزدهم این بود که چین شروع به صادرات فرش خود کرد. هنگامی که در تماس با تأثیرات غربی، تغییر زیادی در تولید رخ داد: کارخانه های چینی شروع به تولید تشک های آرت دکو با نگاه تجاری و قیمت گذاری کردند. صنعت نساجی قرنها در چین دارای تاریخی فراوان است. در حالی که بیشتر فرش های عتیقه ای بر اساس یک منطقه خاص یا کارخانه طبقه بندی می شوند، دانشمندان سن هر فرش خاصی را به امپراطور حکومت زمان اختصاص می دهند. اولین نمونه های باقی مانده از این صنایع در طول زمان چانگ چن، امپراتور آخرین سلسله چن ساخته شد.

هندوستان

با توجه به ظهور نخستین فاتحان مسلمان، غزنویان و غیورها از غرب، این منطقه با قرن یازدهم وارد منطقه شد. این می تواند با اطمینان بیشتر به آغاز سلسله مغول در اوایل قرن شانزدهم، زمانی که آخرین جانشین تیمور، بابر، حکومت خود را از کابل به هند گسترش یافت تا امپراتوری مغول. هنرمندان هند تحت حمایت Mughals، تکنیک ها و طرح های فارسی را به کار گرفتند. تابلو فرش بافته شده در پنجاب با استفاده از نقوش و سبک های تزئینی که در معماری مغول یافت می شود.

 

اکبر، امپراتور مغول، در طول حکومت خود به معرفی هنر فرش بافته شده به هند معتبر است. امپراتورهای مغول فرشهای ایرانی را برای دادگاه های سلطنتی و کاخ ها حامی خود کردند. در طول این دوره، هنرمندان ایرانی را از میهن خود آورد و آنها را در هند تاسیس کرد. در ابتدا، فرش های بافته شده نشانگر سبک کلاسیک ایرانی از پیچ و خم خوب بود. به تدریج با هنر هند مخلوط شد. به این ترتیب تولید فرش ها منشا اصلی هندوستان شد و به تدریج صنعت شروع به تنوع و گسترش در سراسر شبه قاره کرد. در طول دوره مغول، فرشهایی که در شبه قاره هند ساخته شده بودند، چنان معروف شدند که تقاضا برای آنها در خارج از کشور پخش شد. این فرش ها طرح های متمایز داشتند و چگالی بالایی از گره داشتند. تابلو فرشهای ساخته شده برای امپراتورهای مغول، از جمله جهانگیر و شاه جهان، دارای کیفیت عالی بودند. با قدمت شاه جاه، قالی بافی موگال بر زیبایی شناسی جدیدی وارد شد و وارد مرحله ی کلاسیک آن شد. [نیازمند منبع] فرش های هند برای طرح های خود با توجه به جزئیات و ارائه ویژگی های واقع گرایانه شناخته شده اند. صنایع فرش در هند بیشتر با بخش های عمده ای که در کشمیر، جیپور، آگرا و بهادوئی یافت می شوند بیشتر در بخش های دیگر رشد کرده اند.

 

فرش های هند برای تراکم بالای گره ها شناخته شده اند. فرش های دستی دست ساز، تخصص و به طور گسترده در تقاضا در غرب است. صنایع فرش در هند موفق به ایجاد مدل های کسب و کار اجتماعی شده اند که به بخش های کم درآمد جامعه کمک می کند. نمونه های قابل توجه از سرمایه گذاری های کارآفرینی اجتماعی عبارتند از فرش های جیپور،  فابیندیا

 

یک دسته دیگر از قالی های هند که در بسیاری از کشورهای غربی بسیار محبوب هستند، مطبوعات زیادی دریافت نکرده اند، قالیهای دست بافته Khairabad (قالی های سیاتاپور). [نیاز به واگذاری] شهر کوچک Khairabad در سیاتاپور (در حال حاضر به عنوان “Sitapur “) منطقه هندوستان توسط رجا محمودآباد رجوع شده است. خیرآباد (املاک مهد آباد) بخشی از استان اوود بود که مسلمانان شیعه دارای پیوندهای فارسی بودند. فرش های سیاتاپور ساخته شده در خیرآباد و مناطق همسایه آن همه دستبند و متمایز از فرش های طوفان و قوسی است. بافت تخت، روش تزیینی پایه ای از قالی های سیاتاپور است و به طور کلی پنبه اصلی ترین پارچه های تزیینی در اینجا است، اما جوت، زیورآلات و شنلی نیز محبوب هستند. IKEA و Agocha خریداران اصلی از فرش از این منطقه بوده اند.

 

پاکستان

هنر طلا سازی در جنوب آسیا در زمانی که چند تمدن دیگر آن را استخدام کرده بود، توسعه یافت. کاوش در شهر های قدیمی هارپپا و مولانجو-دارو از تمدن دره ایندوس – ثابت کرده است که ساکنان از اسپیندل استفاده می کنند و طیف وسیعی از مواد بافندگی را به کار می برند. برخی از مورخان معتقدند که تمدن دره دره ابتدا استفاده از پارچه های بافته را توسعه داد. در اواخر دهه 1990، فرش دستباف در میان کالاهای صادراتی پیشرو در پاکستان قرار داشت و تولید آنها دومین کلبه و صنایع کوچک است. صنایع دستی پاکستان توانایی تولید انواع فرش را با استفاده از تمامی نقوش برجسته قورباغه، مدال، آوا، طرح های تراس و طرح های هندسی در ترکیب های مختلف دارد. [27] در زمان استقلال تولید فرش ها در سانگلا هیل، یک شهر کوچک منطقه ای شیخپورا تأسیس شد. Chaudary مختار احمد، عضو خانم ماجر گاندا این هنر را به مردم محلی و مهاجران تدریس کرد. او بنیانگذار این صنعت در پاکستان است. Sangla Hill در حال حاضر یک نقطه کانونی در صنایع فرش در پاکستان است. تقریبا تمام صادرکنندگان و تولید کنندگان که در لاهور، فیصلآباد و کراچی کار خود را انجام می دهند دفاتر منطقه ای خود را در Sangla Hill دارند.

ایران

 

یک الگوی درخت زندگی

یک الگوی درخت زندگی

 

فرش فارسی بخشی از هنر و فرهنگ فارسی است. بافت فرش در ایران به دوران برنز می رسد. اولین قدم باقی مانده از فرش های ایرانی از قرن 16 در سلسله صفوی (1736-1501) است. با این حال، نقاشی های نقاشی سابقه طولانی تر تولید را اثبات می کنند. انواع مختلفی از فرشهای کلاسیک فارسی در قرن شانزدهم و هفدهم وجود دارد. انگیزه های مشترک شامل اسکرول کردن شبکه های انگور، عرب ها، palmettes، ابرها، مدال ها و هم پوشانی بخش های هندسی به جای حیوانات و انسان ها است.  به همین دلیل است که اسلام، مذهب غالب در آن بخش از جهان، تصویر آنها را ممنوع می کند. نیازمند استناد] با این حال، برخی از شخصیت های نشان می دهد که یا در شکار و یا صحنه های جشن گرفتن. اکثریت این فرش ها پشم است، اما نمونه هایی از ابریشم که در کاشان تولید می شوند، زنده ماندند.

 

ایران همچنین بزرگترین تولید کننده و صادر کننده فرش دستباف در جهان است که سه چهارم تولید کل جهان را تولید می کند و سهم 30 درصد از بازارهای صادرات جهان را دارد. ایران همچنین سازنده بزرگترین فرش دستباف در تاریخ است که 60،546 فوت مربع (برابر با بیش از 5600 متر مربع) را اندازه می گیرد.

 

اسکاندیناوی

فرشهای اسکاندیناوی یکی از پرطرفدارترین پارچههای طراحی مدرن هستند. فرش های اسکاندیناوی توسط متفکران مدرنیست مدرنیست، طراحان و طرفداران زیبایی شناسی جدید در اواسط قرن بیستم ترجیح داده شده اند در بسیاری از راه های مختلف طراحی داخلی مدرن. با سابقه ای طولانی از انطباق و تکامل، سنت فرش های اسکاندیناوی یکی از غنی ترین سنت های فرش های اروپایی است.

ترکیه

فرش ترکیه (همچنین به عنوان آناتولی شناخته می شود)، از جمله دستبند و یا صاف بافته شده، یکی از آثار هنری دست ساز ساخته شده در جهان است.  از لحاظ تاریخی: شرایط مذهبی، فرهنگی، محیطی، سیاسی، اجتماعی و اقتصادی به ایجاد نیازهای سودآورانه و الهام بخش هنری در میان بسیاری از اقوام و گروه های قومی در آسیای میانه و ترکیه پرداخته اند. ترکان ساکنان عشایری، روستایی، زراعتی یا شهرانی که در چادرها یا خانه های مجلل در شهرهای بزرگ زندگی می کنند، با پوشش کف، و گاهی دیوارها و درها، با فرش و قالی، خود را از افراط آب و هوای سرد محافظت می کنند. فرش ها همیشه دست پشم یا بعضی اوقات پنبه هستند، و گاهی اوقات از ابریشم استفاده می شود. این فرش موانع طبیعی علیه سرما است. فرشهای کاشی ترکیه و کایلیم نیز اغلب به عنوان دکوراسیون چادر، کیسه های دانه، کیسه های شتر و خر، مخمل های زمینی، کوره های فر، روکش های سفالی، پوشش های تخت و کوسن، پتو، پرده ها، پتو های غذا، پرده های بالای میز، فرش های نماز و مراسم تشریفاتی

 

قدیمی ترین پرونده های کالیفی بافته شده بافته شده از سفال های نولیتی چاتلایکیک، حدود 7000 درجه سانتیگراد است. یکی از قدیمی ترین سکونتگاه هایی که تا کنون کشف شده است، چتله یوک در جنوب شرقی کنیا در وسط منطقه آناتولی قرار دارد.   حفاری تا به امروز (فقط 3٪ از شهر) نه تنها پارچه کربنیزه را یافت بلکه قطعاتی از کالیس بر روی دیوارهای برخی از خانه ها رنگ زد. اکثریت آنها فرمهای هندسی و تلطیف شده را شبیه یا مشابه سایر طرح های تاریخی و معاصر می دانند.

 

اعتقاد بر این است که فرش پیچ خورده به آسیای صغیر و خاورمیانه با توسعۀ مردم قبیله ای عشایری در طول دوره مهاجرت بزرگ ترک ها در قرن های هشتم و نهم رسیده است. به طور مشهور در نقاشی های اروپایی از رنسانس نقاشی های زیبا Anatolian، اغلب از آن زمان تا زمان های مدرن مورد استفاده قرار می گیرد تا موقعیت اقتصادی و اجتماعی صاحب خود را نشان دهد.

 

زنان در سن نوجوانی مهارت های طنابی خود را یاد می گیرند، ماه ها یا حتی سال ها برای تکمیل فرش های شمع نازک و کفی های بافته شده بافته شده که برای استفاده آنها در هر جنبه ای از زندگی روزمره ساخته شده است، می پردازند. همانطور که در بسیاری از فرهنگ های بافندگی درست است، به طور سنتی و تقریبا منحصر به فرد، زنان و دخترانی هستند که هر دو کارگر و کارگر هستند.

 

ترکمن ها

بزرگترین فرش دستباف جهان در موزه فرش ترکمنستان در عشق آباد

بزرگترین فرش دستباف در جهان در موزه فرش ترکمنستان در عشق آباد

فرش Türkmen (همچنین “بخارا ازبکستان” نامیده می شود) نوع نساجی با کف دست ساز است که به طور سنتی در آسیای مرکزی تولید می شود. مفید است بین قالیچه های قبیله اصلی ترکمنستان و فرش هایی که به طور عمده برای صادرات در 2000s، عمدتا در پاکستان و ایران تولید می شود، تمایز قائل شوند. فرش های ترکمنستانی اصلی توسط قبایل ترکمن که گروه اصلی قومی ترکمنستان هستند و همچنین در افغانستان و ایران یافت می شود. آنها برای اهداف مختلف، از جمله فرش های چادر، آجرهای درب و کیسه های مختلفی استفاده می شود.

فرش شرقی در اروپا

فرشهای شرقی پس از جنگهای صلیبی در قرن 11، به دلیل تماس با صلیبیون با معاملهگران شرقی، در اروپا ظاهر شدند. تا اواسط قرن هجدهم، بیشتر آنها در دیوارها و جداول استفاده می شد. به غیر از تنظیمات سلطنتی و یا کلیسای، آنها برای گردهمایی طبقه بسیار گرانبها بودند. در قرن شانزدهم، فرشهای شرقی به نقاشیها (از جمله ایتالیا، فلاندرز، انگلستان، فرانسه و هلند) ظاهر می شود. فرش های طراحی هندو فارس از طریق شرکت های هلندی، انگلیسی و فرانسوی شرق هند در قرن هفدهم و هجدهم به اروپا معرفی شد

 

اسپانیا

 

فرش قرقیزستان قرن شانزدهم در مجموعه نزیه

اگر چه موارد جداگانه تولید فرش پیش از شروع حمله مسلمانان به اسپانیا، نمونه های Hispano-Moresque هستند که اولین مجموعه قابل توجهی از فرش های اروپایی است. شواهد مستند نشان می دهد که آغاز تولید در اسپانیا در اوایل قرن دهم میلادی است. اولین فرش موجود اسپانیایی، فرش به اصطلاح فرانسوی در موزه هنر اسلامی برلین، بقایای منحصر به فرد قرن 14 است. اولین گروه از فرش های اسپانیایی مورسک، فرش های دریای مدیترانه (که همچنین به عنوان فرش های قالی شناخته می شود) دارای یک الگوی تکراری هندسی است که به وسیله لباس هایی از خانواده های نجیب و مسیحی اسپانیایی مواجه می شود. تنوع این طراحی توسط May Beattie بیشتر مورد بررسی قرار گرفت. بسیاری از فرش های اسپانیایی قرن 15 میلادی به شدت بر طرح هایی که در شبه جزیره آناتولی ساخته شده اند، تکیه می کنند. تولید فرش پس از بازپس گرفتن اسپانیا و اخراج در نتیجه مسلمانان در قرن 15 ادامه یافت. طراحی فرش اسپانیایی قرن شانزدهم رنسانس مشتق طراحی از پارچه ابریشمی است. دو مورد از محبوب ترین نقاشی ها، عقیق و انار هستند.

 

در طول دوره موریه (مسلمان) تولید در Alcaraz در استان مورسیا انجام شد و همچنین در شهرهای دیگر ثبت شد. تولید فرش پس از بازجویی مسیحی در آلکارز ادامه یافت در حالیکه کوئنکا، که برای اولین بار به عنوان یک مرکز بافندگی در قرن 12 ثبت شد، به طور فزاینده ای مهم شد و در قرن هفدهم و اوایل قرن هجدهم غالب بود. تابلو فرشهای کاملا متفاوتی در فرانسوی در کارگاه سلطنتی، کارخانه روکش رویایی (Real Fábrica de Tapices de Santa Bárbara) در مادرید در قرن 18 شروع به کار کرد. کوئنکا در اواخر قرن 18th توسط سلطنت کارلوس IV بسته شد تا این رقابت را با کارگاه جدید متوقف کند. مادرید تا قرن بیستم به عنوان یک مرکز بافندگی به کار خود ادامه داده و فرشهای روشن رنگی را تولید می کند که اکثر طرح های آن به شدت توسط فرش فرش فرش تحت تأثیر قرار می گیرند و اغلب آنها امضا می شود (بعضی اوقات با MD MD و بعضی اوقات با نام Stuyck) در نوار بیرونی پس از جنگ داخلی اسپانیا ژنرال فرانکو صنعت صنایع فرش را در کارگاه هایی که بعدا به نام او نامیده می شد احیا کرد و طرح هایی را که تحت تاثیر فرش های فرانسوی فرانسوی قرار دارند، معمولا در طیف وسیعی از رنگ ها تحت تأثیر قرار می دهد.

صربستان

فرش پطرو  (صربی: Пиротски ћилим، Pirotski ćilim) به انواع فرش بافته شده بافته شده بافته شده و یا فرش هایی که به طور سنتی در Pirot، یک شهر در جنوب شرقی صربستان تولید می شود، اشاره دارد. کیت های Pirot با 122 دکوراسیون و 96 نوع مختلف در سال 2002 تحت عنوان جغرافیایی محافظت شده اند. یکی از مهمترین صنایع دستی سنتی در صربستان است. در اواخر قرن نوزدهم و تا جنگ جهانی دوم، کیتهای Pirot به عنوان نشانهای از سلطنت صربی و یوگسلاوی استفاده شده است. این سنت در سال 2011 هنگامی که کیت های Pirot برای مراسم های دولتی در صربستان دوباره اجرا شد، احیا شد. بافندگی فرش در پیرو به قرون وسطی میرسد. [43] یکی از نخستین مراجع مربوط به کیت پطرو در منابع کتبی تا سال 1565، زمانی بود که گفته شد که قایقهای شجکی در دانوب و دراو با کولیهای پیترو پوشیده شده اند. Pirot بعدها مهمترین مرکز فرش در بالکان بود. Pirot در بزرگراه اصلی تاریخی است که مرکز اروپا را با قسطنطنیه مرتبط می کند. Piroto نیز به عنوان Şarköy در ترکی شناخته شده است. انواع فرش پودو نیز در بلغارستان و ترکیه و در بسیاری از مجموعه های بین المللی یافت می شود. یکی از ویژگی های اصلی، اثرات رنگی که از طریق انتخاب و ترتیب رنگ ها به دست می آید، می باشد.

 

در آغاز قرن نوزدهم، رنگهای گیاهی توسط رنگهای آنیلین جایگزین شدند. “بهترین محصول کشور فرش پطرو است که حدود ده شیلینگ متر مربع است. این طرح ها بسیار زیبا هستند و قالی های آن بدون اینکه بسیار سنگین به زبان فارسی باشد و یا بسیار ضعیف و ضعیف در وب و به عنوان Caramanian از زمان پیرث به معنای قدیمی ترکیه به عنوان Şarköy نام تجاری سنتی فرش ها به عنوان Şarkoy-kilims نامیده می شود.مطمئن از همنام به محل سکونت ترکیه امروز Şarköy در Thracia، که شیکوئیس به طور غیرمستقیم به ترکیه اعطاء نکرده است، نیز در صنایع فروش قالیچه قرار دارد. بیشتر شارکوی بیشتر به عنوان خام شرقی یا ترکیه شناخته شده است، به طوری که برای مشتریان غیرممکن به راحتی آنها را به فروش می رساند زیرا آنها فرش را ترجیح می دهند در واقع شاركیوس از قرن هفدهم در منطقه بالکان غربی یا کوه های استارا پلینایا در شهرهای Pirot، Berkowiza، Lom، Chiprov تاسیس شده است. Tsi و Samokow بعدها آنها نیز در Knjaževac و Caribrod ساخته شده اند.

 

بلغارستان

فرش Chiprovtsi (Chiprovtsi كیلم) نوعی فرش دستباف با دو طرف کاملا مشابه است، بخشی از میراث ملی بلغاری، سنت، هنر و صنایع دستی. نام آن از شهر Chiprovtsi مشتق شده است که تولید آنها در قرن هفدهم آغاز شده است. صنایع فرش بافندگی در احیای چیپروتسی در دهه 1720 پس از ویرانی قیام 1688 ناپدید شده چیپورساتی علیه عثمانی نقش مهمی ایفا کرد. مسافرتی غربی Ami Boue، که در 1838-1838 از Chiprovtsi بازدید کرد، گزارش داد که “عمدتا دختران جوان تحت پناهگاه و یا در راهروها در قید قالیچه شرکت می کنند و فقط پنج فرانک در ماه می گیرند و حتی قبل از آن هزینه ها نیز پایین تر است”. تا سال 1868، تولید سالانه فرش در Chiprovtsi بیش از 14000 متر مربع است.   در سال 1896، تقریبا 1400 زن از چیپروتسی و منطقه مشغول قالی سازی بودند. در سال 1920، مردم محلی، شرکت تعاونی فرش بافندگی را تاسیس کردند که اولین نوع آن در کشور است.   در حال حاضر. صنعت فرش (کیلو) در شهر همچنان غالب است.   تابلو فرش با توجه به طرح های سنتی ساخته شده است، اما در سال های اخیر، مشتریان تصمیم می گیرند که الگوی فرشده ای را که سفارش داده اند، تعیین کند. تولید یک فرش 3 تا 4 متر (9.8 تا 13.1 فوت) فرش طول می کشد حدود 50 روز؛ در درجه اول زنان در قالین بافندگی شرکت می کنند. کار کاملا دستی و تمام مواد مورد استفاده طبیعی هستند؛ مواد اولیه پشم است، رنگ آمیزی با استفاده از رنگ گیاه یا مواد معدنی. فرش های محلی در نمایشگاه های لندن، پاریس، لیژ و بروکسل مورد توجه قرار گرفته اند. با این حال، در دهه های اخیر، صنعت فرش Chiprovtsi در حال کاهش بوده است، زیرا بازارهای خارجی خود را از دست داده است. در نتیجه شهر و شهرداری بحران جمعیتی را تجربه کرده اند.

فرانسه

 

در سال 1608 هنری IV تولید فرشهای فرش “ترک سبک” را تحت هدایت Pierre DuPont آغاز کرد. این تولید به زودی به کارخانه Savonnerie در Chaillot فقط در غرب پاریس نقل مکان کرد. اولین گروه شناخته شده تولید شده توسط Savonnerie، و سپس تحت هدایت سیمون Lourdet، فرش است که در سال های اولیه سلطنت لوئیس XIV تولید شد. آنها با گلها، گاهی در گلدانها یا سبد ها، و در برابر نقاط تاریک آبی یا قهوه ای در مرزهای عمیق، تزئین شده اند. این طرح ها بر پایه پارچه و نقاشی های Netherlandish و Flemish است. معروف ترین فرش Savonnerie مجموعه ای است که برای Grande Galerie و Galerie d’Apollon در Palais du Louvre بین C ساخته شده است. 1665-1685. این 105 شاهکار که تحت هدایت هنری چارلز لو برون ساخته شده بودند هرگز نصب نشدند، چرا که لوئیس XIV دادگاه را به ورسای در سال 1688 نقل مکان کرد. طراحی آنها ترکیبی از برگ های آکنهوس غنی، فریم معماری و صحنه های اساطیری (با الهام از Iconologie Cesare Ripa) با نمادهای قدرت سلطنتی لوئیس XIV.

 

Pierre Josse Perrot شناخته شده ترین طراحان فرش در اواسط قرن هجدهم است. بسیاری از آثار و نقاشی های باقی مانده خود را نشان می دهد رکوک های رکوکو با شکوه، پرتقال مرکزی، پوسته، برگ های آقطوس و سوجس های گلدار. کارخانه Savonnerie به Gobelins در پاریس در سال 1826 منتقل شد.   کارخانه Beauvais که بیشتر به عنوان کوپه شناخته می شود نیز از 1780 تا 1792 ساخته شده است. تولید فرش در کارگاه های خصوصی کوچک در شهر آوبسون در سال 1743 شروع شد. فرش های تولید شده در فرانسه از گره متقارن استفاده می کردند.

 

انگلستان

فن آوری قالی بافی شمشاد احتمالا در اوائل قرن شانزدهم با انگلستان همراه با کالمینی های فلاندی فرار از آزار و شکنجه مذهبی به انگلستان آمد. از آنجایی که بسیاری از این ناجیان در جنوب شرقی انگلستان در نورویچ مستقر شدند، 14 فرش قرن 16 و 17 که در آنجا موجود می باشند گاهی اوقات به عنوان “فرش های نورویچ” نامگذاری می شوند. این آثار یا سازگاری طرح های آناتولی یا هندو فارس و یا استخراج انگورهای الیزابت و ژاکوبن و شکوفه ها است. همه، جز یک، تاریخی دارند یا یک کت و شلوار دارند. گره های فرانسوی، انگلیسی از گره متقارن استفاده می کنند. نمونه های مستند و باقیمانده از فرش های سه کارخانه قرن هجدهم وجود دارد: اکستر (1756-1761، متعلق به کلود پراوانت، 3 فرش موجود است)، مورفیلد (1756-1776، متعلق به توماس مور، 5 فرش موجود است) و آکسینستر 1755-1835 متعلق به توماس ویتی، فرش های فراوان موجود است). اکستر و مورفیلد هر دو با طبل های ناخوشایند از Savonnerie فرانسوی کار می کردند و بنابراین از ساختار بافت این کارخانه و طرح های الهام گرفته از پرتو استفاده می کردند. طراح نئوکلاسیک رابرت آدام طرح های خود را برای موکت های مورفیلد و اکسمنیستر بر اساس موزاییک کف رومی و سقف کاذب ارائه می دهد. بعضی از فرشهای شناخته شده اش از طراحی او برای سونی خانه، خانه اشترلی، خانه هاروود، خانه سلترام و نیبی هال ساخته شده بودند.

فرش Axminster یک پوشش کف منحصر به فرد ساخته شده در اصل در یک کارخانه تاسیس شده در Axminster، Devon، انگلستان، در سال 1755 توسط بافت پارچه توماس Whitty. فرش Savonnerie که در فرانسه تولید می شود، فرشهای آکسمنیستر به صورت نیمه قیمتی با دست پشم بر روی فرش های پشمی پیچیده شده و دارای یک قوسی از کتان یا کتان بود. آنها مانند فرشهای فرانسوی اغلب الگوهای رنسانس معماری یا گل را برجسته می کنند؛ دیگران الگوهای شرقی را تقلید کردند. فرش های مشابه در همان زمان در اکستر و در بخش مورفیلد لندن و به زودی در فولهام در میدلسکس تولید شد. کارخانه Whitty در سال 1835 با ظهور موکت ماشین ساخته شده بسته شد. نام Axminster، با این حال، به عنوان یک اصطلاح عمومی برای فرش های ماشین ساخته شده است که شمع آن با تکنیک هایی مشابه با آنچه که در ساخت مخملی یا سینیل تولید می شود، زنده ماند.

 

فرش Axminster دارای سه نوع اصلی از ساخت و ساز فرش گسترده در امروز استفاده می شود (ماشین بافت، دستمال توالت و دست بند). ماشین فرش بافته شده سرمایه گذاری است که 20 یا 30 سال طول خواهد کشید و بافته شده با فرش های Axminster و Wilton هنوز هم در مناطقی که عمر طول عمر و انعطاف پذیری طراحی بخش بزرگی از تصمیم خرید هستند بسیار محبوب هستند. هتل ها و محل های استراحت تقریبا همیشه این نوع را انتخاب می کنند و بسیاری از خانه ها با استفاده از Axminsters به ​​عنوان اظهارات طراحی استفاده می شود.

 

 

ماشین مورد استفاده برای برش و بازنویسی طول فرش

فرش های ماشین بافته شده مانند Axminster و Wilton توسط بافندگی های عظیم ساخته می شوند که با استفاده از نخ های بافتنی و پشتی بافته می شوند. نتیجه به پایان رسید، که می تواند پیچیده الگوی، ایجاد طبقه است که لوکس عالی با عملکرد بالا فراهم می کند. فرش های Tufted نیز در خانه محبوب هستند. آنها نسبتا سریع برای ساختن – پشتیبانی از پیش ساخته بافته شده است به طناب به آن. سوزن ها را از طریق پشتی فشار می دهد و سپس با “حلقه های” زیر زمینی نگهداری می شود. فرش های Tufted می تواند شمع، مخملی، یا حلقه شمع پیچ خورده است. فرش های شمع شیب دار تولید می شود زمانی که یک یا چند الیاف در فرآیند طوفان پیچ خورده باشند، به نظر می رسد که در فرش به پایان رسید. فرش های شمشیر مخملی دارای یک شمع کوتاه تر و یک ساختار تنگ تر هستند، و به شکل ظریف و آرام ظاهر می شود. فرش شمع شمع برای پوشیدن سخت و مشهور بافت باشکوه مشهور است. قلمرو سنتی فرش از قاره های دور، مربعات دست و دست و فرش ها از تخصص مافجر ها برای تولید بهترین کیفیت استفاده می شود. فرش های سنتی اغلب دارای یک “اشتباه” عمدی از طرف بافت برای تأیید صحت آنها هستند.

 

شش فرش Axminster به عنوان گروه “Lansdowne” شناخته می شوند. این طرح سه جانبه با حلقه های ریدینگ و سبد گل ها در پانل مرکزی قرار گرفته است که توسط لوزن های الماس در پانل های جانبی قرار دارند. طرح های آکوستیک مینیشر راکوکو اغلب خاکی قهوه ای دارند و شامل پرندگان کپی شده از حکاکی های معاصر می شود. حتی در حال حاضر درصد زیادی از 55،000 شهر جمعیت همچنان به دنبال استخدام در این صنعت هستند. شهر ویلتون، ویلتشایر نیز به دلیل فرشش شناخته شده است که از قرن هجدهم می آید.

 

لوستر بروکسل به انگلستان نسبت به اواسط قرن هجدهم معرفی شد و آغاز دوره جدیدی در فرش بافی بود. این اولین سازه ای بود که می توان با استفاده از مکانیکی یک فرش شمع را با هم ترکیب کرد، شمع متشکل از ردیف حلقه ها، تشکیل شده بر روی سیم ساخته شده بافت طلایی در طی بافندگی و پس از آن خارج شد. بروکسل اولین نوع فرش بود که با استفاده از سازه انتخاب ژتون های ژاکارد بافته می شد و در سال 1849 نیرویی به وسیله Biglow در U.S.A اعمال شد.

 

بعدا زمانی که سیم های لبه دار توسعه یافت، حلقه های شمع در خارج از سیم های تیغه برای تولید فرش شناخته شده به عنوان Wilton قطع شد، پس از این توسعه شناخته شده به عنوان شناخته شده شناخته شده ویلتون، و در استفاده مدرن تعیین Wilton اعمال می شود به هر دو برش شمع و فرش حلقه شمع ساخته شده در این پارچه. این در حال حاضر به صورت گوناگون به عنوان بروکسل ویلتون، گرد ویلتون، شمع ویلتون و حلقه سقفی ژاکارد توصیف شده است. روش های تولید، از جمله اصول طراحی، فرایندهای آماده سازی و بافندگی، در بسیاری از موارد برای کیفیت هر دو Brussels و Wilton مشابه هستند. اختلاف اصلی بین آنها این است که در حالی که حلقه شبیه به جسد بیرونی با قرار دادن دو برداشت از طناب به هر سیم (2 ضرب)، ضخامت برش Wilton بیشتر با سه برش از طناب به هر سیم ( 3-shot) برای اطمینان از اینکه خیمه ها به طور قاطع در پشت فرش محافظت می شوند.

فرشهای برزیل دارای یک سطح صاف و کمی قرمز و الگوی آنها به خوبی تعریف شده است، ویژگی مشخصی از فرش. بسته به درجه انبساط، به جای ارتفاع، ظاهر شسته و رطوبت و خواص پوشیدنی آنها را افزایش می دهد، گرچه لوکس از فرش های شمشیربازی را شبیه سازی نمی کند. تابلو فرش برویل Wilton در ابتدا روی 27 عدد (3/4) آلیاژ ساخته شد و با دست دست دوخته شد. این عناصر می توانند تا 5 فریم با رنگ های مختلف ترکیب شوند تا بتوانند فرش هایی با شکل یا الگوی تولید کنند. با استفاده از قضاوت و کاشت بسیار مهارت رنگ در فریم ها، تعداد رنگ ها می تواند به حدود بیست افزایش یابد، بنابراین طرح های بسیار پیچیده ای می توانند تولید شوند. با توجه به هزینه های اضافی کار، این فرش به طور معمول فقط برای بازار سفارشی تولید می شد.

 

پس از اولین جنگ جهانی، فرش برای بازار عمومی با استفاده از طرح های محبوب و رنگ ها شروع به تولید کرد، اما آنها همیشه در انتهای لوکس بازار عمومی باقی ماندند. طبقه متوسط ​​رو به رشدی از قرن بیستم تمایل داشت که فرش Wilton را برای اتاق “بهترین” خود بدست آورد. علیرغم تأثیر صنعتی شدن، مناطقی که فرشهای برلین ویلتون تولید می شدند عمدتا در میدلندز در اطراف شهرهای ویلتون و کیدر مینستر و در غرب یورکشایر قرار داشتند، جایی که شرکت جان کراسلی و پسران در هالیفاکس مترادف ساخت فرش شد. مناطق کوچکتر تولید در اسکاتلند و دورام وجود داشت. با توسعه روش های مختلف تولید و بافندگی که قادر به تولید انبوه فرش ها بود، عموم مردم به طور منظم دکور خود را، از جمله فرش ها تغییر دادند، که تقاضا برای فرش ها را افزایش داد. در سه ماهه آخر قرن بیستم شاهد کاهش سریع فرشهای کارآمد در بروکسل ویلتون بودیم. تعداد بسیار کمی از اصلی ویلت Looms هنوز هم وجود دارد و تعداد کمی که در موزه یا در تولید کنندگان کوچک استفاده می شود که همچنان به تولید فرش های سفارشی ساخته شده برای فرش های لوکس برای نخبگان و جایگزین فرش در ساختمان های تاریخی در انگلستان و در خارج از کشور.

موکت و نصب مدرن

 

ماکرو یک فرش سبک بربر است. فرش های بربر سبک دارای دو اندازه از انواع مختلف رنگ در ساخت و ساز شمع حلقه است

فرش به طور معمول در عرض 12 فوت (3.7 متر) و 15 فوت (4.6 متر) در ایالات متحده آمریکا، 4 متر و 5 متر در اروپا ساخته شده است. در صورت لزوم عرض های مختلف را می توان با یک نوار جوش و آهن (که قبلا آن را بافته شده بود) جوش داده و آن را به یک کف بر روی کف زیر بغل (پد) با استفاده از ناخن ها، نوارهای تسمه (شناخته شده در انگلستان به عنوان میله های گیره) ، چسب ها یا گاه به گاه میله های فلزی تزئینی فلزی، به این ترتیب آن را از فرش و یا تشک، که پوشش های کف پوش شل است. به دلایل زیست محیطی، استفاده از پشم، چسبندگی طبیعی، چسباندن طبیعی و چسب های بدون فرمالدئید به طور معمول تبدیل شده است. این گزینه ها تقریبا همیشه در هزینه های برتر هستند.

 

در انگلستان، برخی از فرش ها هنوز برای قایق بادبانی، هتل ها، بارها و باشگاه ها در عرض باریک 27 اینچ (0.69 متر) ساخته شده اند و سپس به اندازه سایز شده است. موکت که پوشش کل منطقه اتاق را پوشش می دهد به آسانی به عنوان “دیوار به دیوار” نامیده می شود، اما فرش را می توان در هر بخشی از آن با استفاده از قالب های انتقال مناسب که در آن فرش مطابق انواع دیگر پوشش کف، نصب می شود. موکت بیش از یک مورد واحد است؛ در حقیقت، یک سیستم شامل فرش، پشت فرش (اغلب از لاتکس)، کف زیرین و روش نصب است. کاشی های فرش نیز در دسترس هستند، معمولا 50 سانتیمتر (20 اینچ) مربع. اینها معمولا در تنظیمات تجاری استفاده می شوند و با استفاده از یک چسب مخصوص حساس به فشار، آنها را در جای خود قرار می دهند، در حالی که اجازه می دهد حذف آسان (در محیط دفتر، به عنوان مثال) و یا اجازه دادن به بازسازی به منظور گسترش لباس پوشیدن.

 

“اتصال به فرش” یک اصطلاح است که برای هر ماده ای که به لبه یک فرش برای ساخت یک فرش مورد استفاده قرار می گیرد. اتصال به فرش معمولا پنبه یا نایلون است، اما همچنین در بسیاری از مواد دیگر مانند چرم می آید. اتصال غير سينتيک اغلب با بامبو، چين و پشم موي استفاده مي شود، اما اغلب با فرش از مواد ديگر استفاده مي شود.

در فرهنگ و اصطلاحات نمادین

یک فرش جادویی اساطیری

یک فرش جادویی اساطیری

داستان های بسیاری در مورد فرش های جادویی، فرش های پرواز افسانه ای وجود دارد که می تواند برای حمل و نقل افرادی که به طور مستقیم یا به سرعت به مقصد خود هستند. آلدین دیزنی یک فرش سحر آمیز که توسط الادین و ابو در غار عجایب یافت شده است، در حالی که سعی در پیدا کردن لامپ جن دارد، را نشان می دهد. آلادین و یاسین سوار بر او می شوند تا در سراسر جهان سوار شوند. اصطلاح “فرش آجری” ابتدا در سال 1816 تایید شده است. از قرن 16 تا قرن نوزدهم، اصطلاح “فرش” مورد استفاده قرار گرفت “… به عنوان الگویی اغلب با رنگ پریشانی ، هنگامی که از مردان استفاده می شود (همانطور که در شوالیه فرش، 1570s) “، که به معنی مردی بود که با” … لوکس، لباس های خانم ها و اتاق های پذیرایی “مرتبط بود. [4] فرش فرش قرمز یک بیان است به این معنی که خوشامد گویی به مهمان خوشبخت و خوش تیپ باشد. در بعضی موارد، یک فرش قرمز واقعی برای VIP ها و افراد مشهور برای پیاده روی مانند جشنواره فیلم کن و زمانی که مقامات خارجی به یک کشور پذیرفته می شود استفاده می شود.

 

در سال های 1820 میلادی، برده ی بریتانیایی، به “فرش” کسی این معنی را می دهد که آنها را برای اخاذی دعوت کند.   به نام فرش به معنی است که به دلیل یک احضار احضار، به طور معمول یک گناه مهیب؛ این استفاده از تاریخ 1900 است.   یک نوع قوی تر از این عبارت، “بر فرش برداشته شده”، به معنی گریه و بیرحمی است. بمباران فرش نوعی بمبگذاری از هواپیما است که در قرن بیستم ساخته شده است که در آن کل شهر بمباران شده (به جای اعتصابات دقیق بر اهداف نظامی). بیان عامیانه “خندیدن به فرش” به معنای بوییدن بر روی زمین (به ویژه کف کفپوش) است.   عبارت “در فرش” اشاره به موضوعی است که مورد بحث و بررسی قرار گرفته است.   اصطلاح “موکن قالی” یک اصطلاح معیوب برای زن لزبین است؛ این عبارت ابتدا در سال 1992 تایید شده است.

 

 

فروشنده فرش، یک مجسمه سلطنتی دالتون

کیسه ی فرش، که به معنای واقعی کلمه به چمدان ساخته شده از یک قطعه ی فرش اشاره می شود، در چندین زمینه ی ظریف استفاده می شود. این اصطلاح پس از جنگ داخلی آمریکا برای استفاده به عنوان فرشباف، شمالگانهایی که بعد از جنگ به ویژه در دوره بازسازی (1877-1877) به جنوب منتقل شد، پس از جنگ داخلی آمریکا استفاده شد. قاچاقچیان فرعی به لحاظ سیاسی دستکاری و کنترل دولت های کنفدراسیون سابق را برای به دست آوردن قدرت مالی و قدرت کنترل کردند. در استفاده مدرن در ایالات متحده، اصطلاح گاهی اوقات به طور خلاصه برای اشاره به یک سیاستمدار اجرا می شود که برای اداره عمومی در یک منطقه که در آن ارتباطات عمیق جامعه ندارد یا فقط برای مدت کوتاهی زندگی می کند. در انگلستان اصطلاح به طور غیررسمی برای کسانی که به یک سازمان متقابل، مانند یک جامعه ساختمانی پیوستند، تصویب شد، به منظور تحمیل آن به خلع سلاح، یعنی تبدیل شدن به یک شرکت سهامی عام، صرفا برای کسب درآمد شخصی .

 

برش فرش یک اصطلاح عامیانه برای رقص است که از سال 1942 آغاز شد.   استفاده از اصطلاح “فرش” به عنوان یک واژه غیر رسمی برای “طوپنج” (کلاه گیس مردانه)، تلمیح تئاتری از سال 1940 است.  اصطلاح “جارو کردن [چیزی] زیر فرش” یا “جارو کردن [چیزی] زیر فرش” به شکل شفاهی به مواردی اشاره دارد که در آن یک فرد یا سازمان پنهان کردن چیزی شرم آور یا منفی است؛ این استفاده برای اولین بار در سال 1953 ثبت شد.   عبارت تصویری “کشیدن قالیچه از زیر (کسی)”، به معنی “به طور ناگهانی محروم حمایت مهمی” است که برای اولین بار در سال 1936، در انگلیسی آمریکایی تایید شده است. یک اصطلاح تصنیفی که قرن ها پیش از آن استفاده شده بود، “چمن زیر (پایه) پای خود را بریده بود”، که در دهه 1580 تأیید شده است.   “Rugrat” یا “Rug-rat” یک اصطلاح عامیانه برای یک کودک یا کودک است که ابتدا در سال 1968 تایید شده است.  عبارت “قوام به عنوان یک اشکال در یک فرش” به معنی “پیچیده تنگ، گرم و راحت” است.   “به عنوان یک فرش دروغ می گویند” به معنی “بی ادبانه” است.   عبارت “جلوگیری از فرش کردن (از زیر کسی)” به معنی “ساختن برنامه های کسی یا کسی است که از بین می رود” یا “برای تخریب طرح های دیگران”.

تاریخ رنگرزی

پشم و مو و هر الیاف دامی از همان آغاز در ریسندگی و بافندگی جای خاصی یافت . در مناطقی نظیر مصر و بین النهرین به دلیل هوای گرم و رطوبی، کتان و پنبه کاربرد بیشتری داشت و قطعاتی از بافته های این الیاف در مقایر مربوط به امرا و شاهزادگان سلسله های حکومتی مصر دیده می شود که قدمت آنها بعضاً به ۶۰۰۰-۷۰۰۰ سال پیش می رسید . برخی از یافته های به دست آمده از مصر سپس آناتولی و بین النهرین که قدمت آنها به عصر نوسنگی ، از هزاره ششم قبل از میلاد، می رسد.

پارچه هایی است که بافت ساده با نخ های ظریف ریسیده شده بعضاً رنگ شده دارد و رنگ های به کار رفته عموماً رنگ های گیاهی است .

در برخی از نقاط اطراف دریای مدیترانه که احتمالاً مسکونی بوده آثاری از تور، طناب، نمد ونخ های تابیده پرزدار عمدتاً کتانی با رنگ آبی رنگ شده یافت شده است . قطعه ای از پارچه ای ضخیم مربوط به هزاره دوم قبل از میلاد در دست است که احتمالاً متعلق به چادری مقدس(معبد) بوده و زردرنگ  است . در منطقه ای که این پارچه یافت شده(در سواحل مصر) مقادیری پارچه کتانی و بافته های دیگر به دست آمده است که نشان از تجاری بودن منطقه دارد.

همان طور که گفته شد وجود چرخه های ریسندگی در منطقه ایلام ، در غرب ایران متعلق به هزاره پنجم قبل از میلاد از وجود بافندگی و برخی تولیدات به آن خبر می دهد با فترتی در حدود دو هزار سال قبل در این منطقه پدید آمد. آثار نساجی و بافت پارچه را در مناطق زیر نفوذ سومری ها و آشوری ها و به خصوص بافت پارچه های رنگین را در بابل می توان پی گرفت . کشف میله ای مسی که نوعی ابزار ریسندگی است در تپه حصار دامغان .از تداوم ریسندگی و بافندگی در ایران در هزاره دوم پیش از میلاد خبر می دهد با تجدید حیات فرهنگ اقوام قومی ایرانی و افزایش اقتدار مادها و اینکه آنان اقوامی گله دار و دامدار بوده اند می توان استفاده از پشم و الیاف دامی را درآن دوره به خوبی توجیه کرد .اسناد و مدارک بعدی حاکی از آن است که امرا و حکام ماد به موازات کسب اقتدار و افزایش تجملات و شکوه دربارهای خویش استفاده از لباس ها  پارچه های گران بها و زینتی را نیز افزایش دادند به شکل  تزئینات لباس های دربار ماد چه در همان زمان و چه در حکومت های بعدی از جمله پارسها توجه و ازآنها تقلید می شده است.

امپراطوری گسترده و قدرتمند هخامنشی نه تنها خود از صنایع و تولیدات دنیای زیر سلطه اش در تجملات وتزیینات دربار و پایتخت خویش استفاده می کرد بلکه با حمایت از حرفه ها و صنایع به تولید بسیاری از کالاها و به خصوص انواع پارچه نیزمی پرداخت پارچه هایارغوانی که امرا و سرداران هخامنشی استفاده می کردند به احتمال زیاد با رنگ ارغوانی مشهور به دست آمده از صدف های دریایی رنگ می شد و شهرت جهانی داشت .

 

فرش پازیریک که در حدود سالهای ۱۹۴۵ میلادی، پرفسور رودنکو روسی در گور یکی  امرای سکایی در دره آلتایی در مرز مغولستان  سیبری کشف کرد به گواهی غالب باستان شناسان فرشی است که به دلیل شباهت مطلق نقوش آن با طرح های رایج عصر هخامنشی ایرانی است و به احتمال زیاد این فرش درپاریس ویا نواحی زیر سلطه فرهنگی ، سیاسی ایران بافته شده است .

وجود این فرش که فرشی کارگاهی است و طراحی شده با بافت و ساختاری دقیق است نه فقط بر وجود صنعت گسترده فرش بافی بلکه بر وجود صنایع پیشرفته نساجی گواهی می دهد. رنگ های به کار رفته در این فرش که در نهایت زیبایی و هم آهنگی است از وجود مراکز رنگرزی که درآنها از رنگ های گیاهی و یا رنگ های رایج زمانه از جمله صدف های ارغوان و غیره استفاده می شد، خبر می دهد.

بعداز سقوط حکومت هخامنشی به دست اسکندر وی بسیارسعی کرد که فرهنگ یونانی از جمله پوشاک و شیوه زندگی یونانی را در ایران گسترش دهد. اگرچه معدود مجسمه ها و آثار باقیمانده از آن دوران نمودار رواج این فرهنگ به خصوص لباسهای پرچین با رنگ های ساده و روشن یونانی است ، در کمتر از یک قرن شهرت بافته های ساسانی به هویت و فرهنگ خاص ایرانی مرزهای عالم را در می نوردد.

در دوره ساسانی ایجاد راههای کاروان رو، فراوانی وسایل حمل و نقل و ایجاد ایستگاه ها و کاروانسراها گسترش تولیدات مختلف نظیر شیشه سازی و ساخت ابزارفلزی و به خصوص منسوجات پشمی و ابریشمی را به دنبال داشت همچنین تسلط ایران بر راههای کاروان رو تجاری واردات ابریشم لازم برای نساجی ایران را موجب شد.

از سوی دیگر نظیر امپراطورهای قدرتمند گذشته، استفاده از صنعتگران و هنرمندانی که از کشورهای دیگر به اسارت گرفته می شدند امری عادی و رایج بود با آنکه صنعت نساجی و قالی بافی دوره ساسانی در حد شکوفایی  پیشرفت بود از وجود برخی از این صنعتگران به خصوص بافندگان رومی دررشد و بهبود صنایع نساجی مناطقی نظیر شوشتر یاد شده است . علاوه بر تولید فرش ، تولید پارچه های ابریشمی و دیبای شوشتر و تافته ها و حریرهای ابریشمی بخصوص با استفاده ازابریشم های وارداتی از چین در مراکز عمده تولید نظیر شوشتر و شوش و جندی شاپور و به طور کلی سیستان و خوزستان رواج کامل داشت برخی از پارچه های باقیمانده از ذوران ساسانی در قبور حکمرانان مصر وبعدها در کلیساهای اروپا در قرون وسطی پیدا شده است .

کشف نمونه هایی از پارچه های دوره ساسانی که شاهکارهایی از ذوق و ظرافت وهنر طراحی رنگ رزی به حساب می آیند ناشی از وجود صنایع پیشرفته رنگرزی و نساجی و بی تردید بافت فرش است که افسانه فرش بهارخسرو(بهارستان) اعتبارآن را به اوج می رساند.

شرح این فرش افسانه ای درغالب نوشته های مربوط به قرون اولیه اسلامی آمده است آنچه درباره این فرش گفته می شود علاوه بر اشاره به استفاده ازسنگ ها و جواهرات و تزیینات گران بها و بی مانند استفاده از رنگ های زیبایی است که تمام  فصول را به نحو حیرت انگیزی در مقابل نگاه بیننده قرار می داده است.

به رغم دوران فترت و انفعال ایرانیان درقرون اولیه اسلامی تداوم تولید پارچه و قالی به خوبی احساس می شود در کمتر از صد سال بارگاه باشکوه خلفای تازه به قدرت رسیده به خصوص عباسیان وارث هنر و مهارت و تجربه صنایع شکوفای دوره ساسانی می شود. جامه های رسمی و پرده های ابریشمی فاخری که شهرت بسیار داشتند، فرش های عالی جهرم. بافته های حریر و پرند اصفهان ، گلابتون مرغوب طبرستان و نیشابور . طلاسان های عالی کرمان و دیبا و فرش های نخی ابریشمی شوشتر کالاهایی است که حتی در قرون وسطی نیز به همراه نام ایرانی به همه دنیا می روند . در تمام این سالها همواره فرشهای دستباف چه به صورت غنایم و چه به صورت هدایا از سی شهرهای ایران در دربار خلفا و حکمرانان  عرب حضور دائمی داشت .

تأثیرهنرهای ایرانی نظیر معماری و سفال گری و به خصوص پارچه در غال کشورهای دور و نزدیک و در حوزه گسترده حکومت بیزانس در تمام قرون وسطی دیده می شود. در قرون بعد نیز در دوران آل بویه و سپس سلجوقیان به وجود کارگاه های رنگرزی  بافت به صورت کارگاه های صنعتی و تولیدی در بسیاری شهرهای ایران نظیر یزد، کاشان و اصفهان اشاره شده است. در این کارگاه ها علاوه بر بافندگان، رنگ رزان به طور دائم حضور داشتند و تجربه و مهارت و ذوق خود را در این رنگرزها به کار می گرفته اند. شهرت ایرانیان در رنگ سازی و دریافت ارزش رنگها به خصوص در زمینه های مربوط به کتاب سازی و منیاتور نیز به مرزی رسیده بود که با گسترش مکتب هنری برجسته ای نظیر مکتب هرات ایرانیان به عنوان استادان رنگ ساخته می شدند.

 

کلاویخو در سفرنامه اش از نگار جامه یاد می کند و می گوید:همان طور که از اسم آن پیداست پارچه ای دارای نقش و نگار بود و در تار وپود آن از رشته های زر یا نخ های رنگین استفاده می شد . به دست پارچه بافان زبردست بافته می شد و لطف و زیبایی آن معرف ثروت سلاطین و فروانوایان وقت بود این لباسهای فاخر را تنها سلطان نمی پوشید بلکه گاه به عنوان خلعت به دیگران اعطا می شد .کسی که مأمور صباغی و رنگ پارچه ها و ابزار کار بافندگان و حقوق آنان بود خدایگان طراز خوانده می شد.

درباره زیبایی و ظرافت نقاشی ها و مینیاتورهای مکتب هرات که بعدها به تبریز و سپس اصفهان منتقل شد، بسیار گفته شده است طراحان و نقاشان این هنرها طرح ها و نقوش درخور تحسین منیاتور را به شیراز منتقل کردند و با وجود دقت و ظرافت و مهارتی که در این طرح ها به کاررفته است نمی توان آنها را بدون توجه به رنگ های انتخابی برایشان که نتیجه و شاهکار تلاش و زحمت هنمرندان گمنام رنگرز است در نظر گرفت . رنگ های درخشان و بی بدیل منیاتورها عمدتاً حاصل رنگهای معدنی شناخته شده از ترکیبات و سنگ های معدنی رنگینی نظیر کرم و اخرا و لاجورد و غیر بودکه همراه باطلا برای تذهیب  تشعیر منیاتورها به کار می رفت اما رنگ های فرش با استفاده از گیاهان و طبیعی  به کمک مهارت استادکاران رنگرز به حد و دامنه ای رسید که به تدریج دیگر هنرها و صنایع دستی را ر سایه قرارداد روناس و نیل و اسپرک و پوست گردو  پوست انارو زعفران وسایر رنگهای گیاهی که ازصدها سال پیش بشر شناخته بود به دست هنرمندان رنگرز ایرانی جلوه ای یافت که در هیچ کجای دیگر جهان تقلید شدنی نبود.

به دلایل بسیار روشن که مهمترین آن نا امنی شغلی و اجتماعی بود صنعتگران از جمله رنگرزان سعی در مخفی نمودن رموز کارخویش داشتند شاید به همین دلیل است که ما امروز اشارات اندکی از روش کارشان و از آن کمتر نام وارزش کار آنان در دست داریم .

دانشمند انگلیسی هلکوت که در قرن شانزدهم می زیست به یکی از بازگانان هم میهن خود می گوید: در ایران فرشهایی از پشم زبر که در دو طرف دارای ریشه های نخی است خواهی دید . این فرشها بهترین انواع فرش عالم  رنگ های آنها بهترین و زیباترین رنگهاست . تو باید به این کشورها بروی و به انواع وسایل باید متوسل شوی تا بتوانی از مردم آنجا طرزرنگ کردن(خامه) قالی را یاد بگیری . زیرا اینها به طوری رنگ شده که باران و سرکه و شراب در رنگشان تأثیر نمی کند چون تو این علم را از آنها آموختی به اسرار آن دست خواهی یافت و خواهی توانست در رنگ کردن فرش آن را به کار بری و به تداوم آن اطمینان داشته باشی زیرا  رنگی که در رشته های زبر ثابت باشد قطعاً در رشته های باریک منسوجات ثابت تر است البته باید از رنگ های مایع و وسایل رنگرزی و بهای آنها آگاه شوی.

شاردن نیز در سفرنامه خود با تحسین و ستایش از تولیدات نساجی و مخمل و حریر کاشان می گوید: صنعت رنگرزی در ایران بیشتر از اروپا توسعه و ترقی یافته است چون رنگهای این کشور دارای روشنی و جرم نسبی بیشتر است و چندان زود زایل نمی شود ولی افتخار این فن بیشتر از هنر صنعتی ایارانیان . منوط به خصوصیات هوا و اقلیم آن کشور است زیرا محیط خشک و صاف  این سرزمین موجب درخشش مخصوص رنگهاست  و همین طور عناصری در رنگ آمیزی و رنگرزی به کار می برند گل یا خاک سرخ و روناس( اپوپوناکس) است و این دو عنصر در ایران فراوان اند بقم قرمز که از اروپا داده می شود و بقم ژاپن و نیل هندی که از هندوستان می آید رنگرزان علاوه بر مواد مزبر از نباتات نیز استفاده می کنند رستنی های بسیار و نباتات طبی متعددد  خود کشور صمغات و پوست های درختان میوه مانند گردو انار و عصاره لیمو و لاجورد که کلمه آزور را ما از آن ساخته ایم از سرزمین همسایه ایران ازبکستان وارد می شود ولی کشور ایران مخزن عمومی آن است.

بعد از دوران صفویه بر اثر حوادث تاریخی و دردهایی که بر ایران می گذرد سقوط عمومی در صنایع و تولیدات ایران شاهدیم در عصر قاجار این سقوط به نفع واردات کالاها و تولیدات خارجی افزایش می یابد با این وصف اسناد تجاری در دست است نشان می دهد که حتی دوران قاجار صادرات ایران در بعضی از اقلام دارای ارزش بوده و بر واردات پیشی داشته است بهترین نمونه را در رشد  شکوفایی و گسترش صارات فرش در اواخر دوره قاجار می توان دید به رغم آسیب جدیی که به بسیاری از صنایع و تولیدات بومی و سنتی وارد شد فرش دستباف رشد چشمگیری یافت در اینباره تجار خارجی دخالت و نظارت مستقیم داشتند حاصل این امر اگر چه به نفع فرش ایران بود ولی به دلیل تأثیر و نفوذ بازارهای خارجی آسیب هاییی بر فرش ایران وارد آمد.

طراحی فرش در گذر زمان

تحقیق و پژوهش از اساسی‌ترین و ریشه ای ترین عوامل در راه توسعه یک سیستم انسانی می‌باشد. امروزه ما به علت محدود شدن امکانات و نیز فقدان زمان لازم، به دست آوردن بیشترین بهره از کمترین سرمایه در کوتاهترین زمان، مهمترین هدف هر جامعه و سیستمی میباشد و این به اثبات رسیده است که این حاصل نمی‌گردد مگر با تحقیق و پژوهشهای پایه‌ای و اصولی در هر بخش.در جامعهٔ رو به رشد ما سرمایه‌ای که به وفور یافت میشود و از آن استفاده و بهرهٔ آنطور باید و شاید مفیدی حاصل نمی‌گردد، صنعت قالیبافی است. هنر – صنعتی که به علت بعضی افراط و تفریط‌ها دچار معضل و حتی مرگ ناگهانی شده است.

گروهی آنرا در چارچوب سنتی قدیم اسیر نموده‌اند و شکستن این چارچوب را خیانت به اصالت ایرانی می‌دانند و گروهی نیز با تقلیدهای کورکورانه و عجولانه سعی در منطبق نمودن فرش ایران با بازارهای جهانی دارند. به هر حال بهترین راه برای حل مشکل فرش ایران ، یافتن نقاط ضعف و یافتن راه حل برای تقویت آن میباشد و این خود محتاج تحقیقات گسترده و تخصصی است.

در اینجا فرصتی دست داده تا از دیدگاهی دیگر و با هدف ترویج فرهنگ تحقیقات در زمینه فرش، نگاهی داشته باشیم به طراحی فرش ایران که خود از عوامل اساسی و بنیادی هنر – صنعت فرش می‌باشد.

این رساله ماحصلی است که به سفارش مرکز تحقیقات فرش دستباف ایران و با همکاری سازمان صنایع دستی ایران تهیه گردیده است شاید که تلنگری باشد به خفتگانی که خود را بیدار می‌پندارند.در اینجا لازم می‌دانم که از مدیرت محترم صنایع دستی استان همدان جناب آقای مهندس مولابیگی به خاطر رهنمودها و تشویق های بی‌دریغشان کمال تشکر را داشته باشم.با نگرش در طبیعت و هر آنچه که در آنست می‌بینیم که خداوند همه را در کمال زیبایی و در جای مخصوص خود آفریده است و چیزی را کم نگذاشته است.

 

طرحی عظیم از جهان زیبای آفرینش، طرحی که هیچ کم و کسری ندارد، طرحی زیبا که چنان می‌نماید که با انسان لب به سخن گشوده و انسان را از قدرت بی‌انتهای خداوندی مطلع میکند و انسان، این اشرف مخلوقات خداوند و این شاهکار آفرینش نیز به جهت روح خداوندی که در او دمیده شده است ، دست به آفرینش میزند. چون خوب در اطراف خود بنگریم متوجه آفریده‌های متفاوت دست انسان میشویم که هرکدام در طرحی و شکلی خاص جلوه می‌نمایند و چون انسان فطرتاً زیبادوست است سعی در آفریدن طرحها و نقوش زیبا و دلفریب در محیط زندگی خویش میکند و البته نه تنها در زندگی ظاهری بلکه در زندگی معنوی خویش.

از جمله نقوشی که هم جنبه ظاهری زیبا و هم جنبه معنوی دلفریب دارد، نقوش موجود در فرشهای اصیل ایرانی است که از هزاران سال قبل بوسیله هنرمندان خوش ذوق ایرانی بر این صفحه آشنا نقش بسته است که خود دایره‌المعارفی از نقوش زیبای جهان است با تنوعی به وسعت افکار و اندیشه‌های آدمیانی که در طول تاریخ با فرش آشنا بوده‌اند، از فرشهای اولیه‌ای که با برگ درختان ساخته شد تا قالیهای ابریشمی خوش آب و رنگ قصه‌های هزار و یکشب.

دنیای طراحی فرش به یک منطقه و یک کشور و یک فرهنگ خلاصه نمیشود، بلکه این جهانی است از فرهنگ‌ها و سنتهای مختلف که هرکدام به طریقی در صحنه پهناور فرش به منصهٔ ظهور می‌رسند. نقوش و طرحهای قالی نه تنها زینت‌بخش خانه‌ها و تالارهاست بلکه روایت‌کنندهٔ داستانها و افسانه‌های ملی و دربردارندهٔ هنر، فرهنگ، سنت و آداب و رسوم یک منطقه است. بطور کلی میتوان گفت که نقش و نگارهای فرش زبان گویای یک فرش می‌باشند و بدون آنها فرش مرده است.

 

فصل اول:

بخش یک: ماهیت نگاره‌ها

محیط اطراف ما را اشکال و طرحهای متفاوت دربر گرفته‌اند که هرکدام از آنه به طریقی مفهومی را دربر می‌گیرند و یا بیان‌کنندهٔ موضوعی خاص می‌باشند. شکل مفهومی است گسترده و بسیار فراگیر که هر مورد قابل تصوری را دربر میگیرد اعم از شکل ظاهری اجسام تا کلمات، ارقام، حروف و نشانه‌های مختلف که هرکدام به طریقی ذهن ما را متوجه مفهوم خاصی میکنند. مثلاً کلمه «آب» که ذهن ما را متوجه سیال بودن، تشنگی، جاری بودن … میکند و یا شکل دایره که مفهوم کامل بودن، بسته بودن و … دربر دارد. به طور کلی میتوان گفت که هر شکل نشانه‌ای است، نشانه‌ای که مفهومی جدا را زنده میکند و نشانه‌ها بر دو گونه‌اند؛ نمادین و غیرنمادین.زمانی که می‌خواهیم مفهوم «درخت» را نشان دهیم می‌توانیم آنرا با کلمهٔ درخت و با نشان و شکل خاص آن ‡ مشخص کنیم، اما آیا مفهوم عشق، دوستی، تفکر و از این دست را که جنبه بیرونی ندارند را میتوان با نشانه مفهوم کرد؟ اینجاست که «نماد» به کمک ما می‌شتابد و عشق را مفهوم میکند.

پروفسور گوستاویونگ در کتاب «انسان و سمبولهایش»می‌نویسد: «وقتی انسان برای گنجانیدن بعضی مفهوم‌ها در نشانه با مشکل روبرو شد، دست به دامن نماد میگردد چرا که نماد قدرت بیان او را افزایش می‌دهد.» نشانه‌ها اشکالی هستند قراردادی که انسان در طول تاریخ بوجود آورده است.

H نشان حرف هشتم از حروف لاتین میباشد كه در هر كلمه ای نقش خاصی را ایفا می‌کند، اینکه چرا این شکل و نشانه به عنوان حرف هشتم حروف لاتین انتخاب و قرار داده شده، معلوم نیست، مهم آنست که ما در طول تاریخ گذشته آنرا از گذشتگان گرفته و پذیرفته‌ایم.

نشانه‌ها به سبب اینکه بیانگر شکل ظاهری اجسام هستند، معمولاً در تمامی فرهنگ‌ها و تمدن‌ها مفهومی مشترک را بیان می‌کنند ولی نماد چون ریشه در فرهنگ و ذهن مشترک یک تمدن دارد در هر فرهنگی دارای معنا و مفهوم خاصی است و اگر برخی نمادها در فرهنگ‌های مختلف معنای مشترک دارند به علت نقطه اشتراک بودن آن مفهوم در آن فرهنگ‌ها می‌باشد. به عنوان مثال «اژدها» در فرهنگ ایرانی نماد شیطان و روح پلید است و در فرهنگ چینی‌ها نمادی مقدس و مظهر قدرت و پاکی است. از طرفی «بته جقه» هم نماد ماهی است و هم نماد سرو خمیده، پس میتوان گفت که بته محل تلاقی دو فرهنگ مختلف می‌باشد.نماد زبان گویای هر فرهنگ و تمدن است که ریشه در تاریخ آن تمدن دارد.

 

بخش دو: اولین طرحها

با بررسی طرحها و نقوشی پیدا شده در غارهای متعلق به ماقبل تاریخ پی به ذوق و فطرت هنرمندانهٔ انسانها اولیه می‌بریم که اکثراً با تقلید از طبیعت و محیط اطراف و با کمک از فطرت ناخودآگاه خود نقوش بدیع و انتزاعی آفریده‌اند.این طرحها بیشتر جنبه آیینی داشته و ارضاءکننده فطرت پرستشگر انسان می‌باشد که در نقاشیهای خود با یاری گرفتن از نیرویی غیبی سعی در غلبه بر طبیعت و دشمنان خود دارد، کشیدن تصاویری که در آنها حیواناتی را نشان میدهد که به وسیله انسانها شکار میشوند نشان از آن دارد که خود را برتر و قویتر از دیگر مخلوقات نشان دهد. در طرحهایی که انسان‌های اولیه از خود بجای گذاشته‌اند نشانی از جنبه تزیینی و زیباشناسانه نمی‌بینیم و این بعدها در مسیر هدف هنرمند قرار گرفت.

انسان در وحله اول جنبه کاربردی قضیه را مدنظر قرار داد و طراحی را وسیله ای برای بیان افکار، اندیشه‌ها، آداب و مذاهب خود بکار برد، طراحی وسیله ای شد برای ارتباط بین انسانها که در مسیر تکاملی خود، منجر به اختراع خط شد.طراحی زبانی است زنده که عواطف و روحیات درونی هنرمند را عیان میکند و به او این امکان را میدهد که به راحتی با دیگر انسانها ارتباط برقرار نماید.انسان طرحهایش را بر در و دیوار غارها و بعد بر روی بیشتر دست‌ساخته‌های خود اعم از سفال، ابزار و وسایل زندگی و نیز بر روی فرشها و زیراندازهایش حک کرد و به این طریق در دنیایی از طرح و نقش قوطه‌ور شد، دنیایی پر از طرحها و رنگهای متفاوت.

بخش سه: طراحی سنتی

با شنیدن اسم طراحی سنتی اولین موردی که به ذهن میرسد طرحهای تزیینی با ترکیبی از ختایی‌ها و گلهای شاه‌عباسی همراه با اسلیمی و … میباشد.

در این که موتیف‌ها جزء طرحهای سنتی هستند شکی نیست اما طرحهای سنتی فقط به چند عنصر و یا چند موتیف خاص محدود نمیشود و در اصل طراحی سنتی مشتمل است بر طرحها و نگاره‌هایی که نشان‌دهندهٔ فرهنگ، آداب و رسوم و سنتهای رایج در جامعه مربوطه می‌باشند، که حال این مقوله نیز همانند بسیار موارد دیگر از یک تمدن در گذر زمان و با تغییر و تحول در فرهنگ و آداب و رسوم آن جامعه، تغییر می‌یابد و چهره‌ای نو که دربرگیرندهٔ سنتهای قدیمی است به خود می‌گیرد.طراحی سنتی هم جنبه معنوی و کاربردی دارد و هم جنبه ظاهری و تزیینی. ازنظر معنوی شامل تمامی نمادها و نشانه‌هایی است که به شکلی مفهومی خاص را بیان می‌کنند و در اصل قسمتی از فرهنگ و سنت یک جامعه هستند و از نظر ظاهری حسن زیباشناسانه و ذوق سرشار هنرمند طراح را عیان میکند که با استفاده از هنر طراحی و ظرافتهای موجود در آن، اثری بس زیبا و دلفریب را بجای می‌گذارد.

فصل دوم:

بخش یک: طراحی فرش ایران در گذر زمان

ذوق و خلاقیت هنری هر جامعه‌ای از سنن زندگی و سوابق تاریخی و محیطی آن قوم ریشه و الهام می‌گیرد و غالباً این ذوق و استعداد در یک یا چند رشتهٔ خاص متبلور میشود. از جمله هنرهایی که در این سرزمین به مرور زمان به کمال رسیده است و ذوق هنرمند ایرانی در پهنهٔ آن فرصت تجلی وافر یافته هنر قالیبافی است. دلیل این شکوفایی و تعالی را علاوه بر خصوصیات ذاتی ایرانیان مانند هنردوستی وبردباری، باید در وفور مواد اولیهٔ تولید فرش از قبیل پشمهای مرغوب و انواع گوناگون گیاهان رنگدار دانست.

فرش به عنوان نمودی از تفکر و اندیشه بشری و متأثر از حس نوجوئی او در طول تاریخ خود با نشیب و فرازهایی روبرو بوده است. گاه با فراغت فکری هنرمندان و محیط مناسبی که برای رشد و شکوفایی هنر ایشان ایجاد گردیده به حد اعلای خود رسیده است و گاه صدماتی که بر اثر مصائب طبیعی و غیرطبیعی بر پیکر جامعه وارد شده آن را به دورهٔ نهفتگی و خمودی سوق داده است.بدون شک قدمت استفاده از زیرانداز به زمانی میرسد که انسان به فکر ساختن سرپناهی جهت تامین آسایش خود افتاد. بافت انواع زیرانداز نیز همزمان با پرورش دام و استفاده از پشم آن بدین منظور بوده است، و انسان پس از بهره‌وری از پوست حیوانات به اهمیت الیاف پشمی پی برده و به مرور زمان به صورتهای گوناگون و از طریق بافتن گلیم و قالی از آن بهره گرفته است. این زمان بی‌تردید مصادف با تغییر زندگی بشر از مرحله توحش و زیست انفرادی در غازها به چادرنشینی و معاش خانوادگی و قبیله‌ای و اعتلای فکری او بوده و انسان پس از احساس نیاز به این تغییر وضع جهت تامین آسایش بیشتر خویش بدان گردن نهاده است.

مطلب فوق نقل و قولی بود از تاریخچهٔ فرش ایران با مقاله‌ای به همین نام که آقای محمود نائب‌زاده زحمت تألیف آنرا کشیده‌اند. حال این سئوال مطرح است که آیا تاریخچه طراحی فرش با شروع تولید اولین فرشهای دست‌ساز بشر منطبق است؟ همانطور که در بخشهای گذشته ذکر شد انسانهای اولیه بعد از آنکه موفق به اختراع طرح و نشان شدند. طرحهای خود را از روی در و دیوار غارها به روی دیگر دست‌ساخته‌های خود و از جمله زیراندازهایشان انتقال دادند و شاید بتوان گفت که منشائ طراحی فرش از همان دوره آغاز شد، از طرفی چون زیراندازهای دست‌ساز آدمی هماره از مواد زود زائل شونده ساخته می‌شدند از فرشهای اولیه نمونه‌ای برجای نمانده و آن طرحهای اولیه فقط بر در و دیوار غارها و برخی ابزار و وسایل فرسوده ‌نشدنی خودنمایی می‌کنند.با کشف قالی پازیریک پنجره جدیدی رو به گذشته فرش جهان و از آن جمله طراحی فرش باز شد، فرش پازیریک قدیمی‌ترین نمونهٔ فرشی است که دارای طرحی سازمان‌یافته و از قبل تهیه شده است که مسائل بسیاری را در مورد سابقه طراحی فرش روشن میسازد.مسلماً به علت تبحر و مهارتی که در طراحی این قالی به کار رفته سابقه طراحی فرش منطقه (ایران) – به علت شباهت بسیاری از طرحهای قالی پازیریک با طرحهای تخت جمشید و طرحهای دیگر ایرانی – به سالها و حتی قرنها قبل تراز دورهٔ بافت این قالی برمی‌گردد.با بررسی طرحها و نقوش مختلف قالی در دوره‌های گذشته پی به این مطلب می‌بریم که بسیاری از این طرحها همان طرحهایی است که بر در و دیوار بناهای تاریخی و یا بر روی سفالها و دیگر وسایل به کار رفته است و چون قالی کالایی است که به مرور زمان از بین میرود میتوان سیر تحول طرحهای قالی را بر روی در و دیوار بناها و نقش و نگار کاشیها و سفالها دنبال کرد. پس حتی میتوان دورهٔ قبل از بافت قالی پازیریک – قرون چهارم و پنجم ق.م – را با بررسی نقوش و طرحهای بجای مانده بر روی دیگر آثار باقی‌مانده از آن دوره‌ها بررسی و تجزیه و تحلیل نمود.در دوره‌های قبل از استقرار آریاییها و قبل از تاسیس تمدن هخامنشی، حکومتها و تمدن‌های کوچک محلی در بخشهای مختلف از فلات ایران وجود داشتند که اکثر آثار و طرحهای بجای مانده از آنها دارای ویژگیهای محلی و بومی خاص آن تمدن می‌باشند. اما با روی کار آمدن تمدن بزرگ هخامنشی که وسعت آن از غرب به شرق دنیای آن زمان می‌رسید، فرهنگی جدید و آمیخته از بسیاری خرده فرهنگهای محلی و وام‌گرفته شده از تمدن‌های دیگر بوجود آمد، به علت جنگهای مداوم میان ایرانیان و دشمنانی چون یونانیها، ازتک ها و سکاهها تبادل فرهنگی بسیار اتفاق افتاد و این خود در آثار هنری بجای مانده از آن زمان به چشم میخورد.

از طرفی چون حکومت هخامنشی حکومتی عظیم و دارای کاخهایی بزرگ و پرشوکت بودند مسلماً در این دربار قالیهایی خوش آب و رنگ و بزرگ وجود داشته است که احتمالاً دارای طرحهایی برگرفته از طرحهای ایرانی و طرحهایی وام گرفته از دیگر تمدنها بوده است و قالی پازیریک نمونه‌ای کوچک و در اصل پوششی بوده است که بر روی اسب انداخته می‌شده است.در مورد بافت قالیهایی با طرحهای محلی و بومی میتوان گفت که طرحهای این قالیها نیز بسیار نزدیک به طرحهای قالیهای درباری بوده است البته با اصالت و سادگی بیشتر.با نگرشی در هنر دوره‌های بعد از هخامنشی نظیر اشکانی و ساسانی می‌بینیم که محور اصلی هنرها شخص شاها و مذهب آن دوره ( مهر پرستی ) بوده است.در نقش برجسته‌های باقی‌مانده از این دوره، شاه را در حال گرفتن حلقه قدرت از اهورامزدا و یا در حال شکار و غلبه بر دشمن خود می‌بینیم.

به احتمال بسیار زیاد از این تصاویر بر روی قالیهای بافته شده در آن دوران نیز استفاده می‌شده است و حتی شاید وجود مرکزیت در فرش (ترنج) نیز به عنوان سمبولی از مهر از آن دوره شکل گرفته باشد و یا نقش ماهی درهم و یا نقشه محرابی که هرکدام به طریقی به آیین مهر اشاره دارند.قرائن تاریخی موید این نکته است که قالیبافی در زمان ساسانیان رونق داشته است. در ارتباط با این مطلب سالنامهٔ چینی (سوئی) sugi مربوط به سالهای ۵۹۰ تا ۶۱۷ میلادی یعنی اندکی پیش از انقراض سلسلهٔ ساسانیان در میان کالاهای ایرانی از قالی نام می‌برد.یکی از فرشهای معروف این دوره، فرش «بهارخسرو» است که در کتاب تاریخ طبری (۳۱۱ – ۲۲۵ هـ ق) نیز مطالبی به شرح زیر دربارهٔ آن فرش آمده است:« … که یک قالی بسیار عالی کار ایران موسوم به بهارخسرو در قصر تیسفون به طول ۴۵۰ قدم و عرض ۹۰ قدم موجود بوده است …»

وجه تسمیه این قالی بدان جهت بوده است که نقش آن نمایانگر باغی آراسته با گلها و پرندگان و جویهای آب روان بوده است. در مورد این فرش زربفت و گرانبها دو نظر وجود دارد.یکی آنکه هنگامی که خسروپرویز پادشاه ساسانی مغلوب «هراکلیوس» امپراتور روم شد این فرش به دست سپاهیان غالب افتاد و نظر دیگر آن که این همان فرش معروف «بهارستان» است که در شکست یزدگرد سوم آخرین پادشاه ساسانی سپاهیان عرب آن را به غنیمت بردند در کتاب تاریخ بلعمی نیز در فصل گشایش مداین، در باره فرش بهارستان آمده است:«اندر خزینه فرشی بود یک بساط، سیصد رش بالا اندر شصت رش پهنا، و آن را فرش زمستانی خواندندی و ملکان عجم آنرا اندر زمستان باز کردندی و بر روی نشستندی، بدان وقت که اندر جهان سبزی و شکوفه نماندی … چنانکه چون بنگریستندی، پنداشتندی که مبقله (سبزه‌زار) است. یا کشتزاری و اندر آن همه گوهرها اندر نشانده، به رنگ (هرچه) اندر همهٔ جهان اسپرغم است و شکوفه» با توجه به مطالب فوق متوجه رشد و شکوفایی هنر و از جمله هنر طراحی قالی در این دوره می‌شویم.با ظهور اسلام و حمله اعراب به ایران دور جدیدی از تاریخ ایران رقم میخورد. اعراب چادرنشین و صحرانورد بودند و بسیار ساده و دور از تجمل زندگی می‌کردند و چون با هنر تجملاتی ساسانی آشنایی نداشتند با ورود به ایران بسیاری از آثار هنری از جمله فرش موسوم به بهارستان را که در کاخ مدائن قرار داشت از بین بردند و به علت بی‌ثباتی اوضاع هنر قالیبافی تا سالها را که بی‌رمق ماند اما به علت فرهنگ عظیم و غنی ایرانیان که ریشه در تاریخ داشت، اعراب نیز در این فرهنگ هضم شده و با آن همسو گردیدند، البته نباید از نقش اسلام در باروری و احیاء دوباره هنر ایرانی غافل ماند، بعد از تاسیس حکومتهای اموی و عباسی باز قالیهایی با طرحهای زیبا و درخور دربار بافته شد، احتمالاً در این دوران به علت حرام دانستن تصویرنگاری از سوی اسلام، بر قالیها بیشتر نقوش طبیعت و گل و گیاه همراه با کتیبه‌هایی به خط کوفی رواج یافته و شاید از این دوران بوده است که اسلیمی Arabesce در هنر سنتی ایران راه یافته است و سیر صعودی طراحی قالی با قالبی جدید و ثابت شده تا نقطه اوج – دوران صفویه – ادامه پیدا کرد. مسلماً در تمام این دوران‌ها قالیبافی به صورت بومی در اکثر نقاط ایران وجود داشته است اما به علت جنگهای مداوم و به وجود آمدن حکومت‌های محلی متعدد و فقدان یک حکومت مرکزی مقتدر در طول این سالها هنر قالیبافی نتوانست آنطور که باید و شاید چهره بنماید.با اینکه از این دوران نمونه‌ای از هنر قالیبافی برجای نمانده اما میتوان با مشاهده آثار باقیمانده از بناها و کاشیکاریها و نقوش باقی مانده بر روی ظروف پی به ذوق و قدرت هنرمندان این دوره از تاریخ ایران برد و مسلماً بسیاری از این طرحها و نقوش بر روی قالیهی بافته شده در این دوران بکار می‌رفته است.با روی کار آمدن حکومت صفویه در ایران، فرش به عنوان هنر ملی این مرز و بوم حیات دوباره یافت.«فرشهای قبل از صفویه، احتمالاً شبیه فرشهایی بوده اند که در آناتولی تولید می‌شدند. آنها از جنس پشم با طرحهای سراسر و اشکال هندسی ریز شکل گرفته از محیط پیرامون زندگی روستایی و ایلیاتی بافندگان آنها بوده اند. از طرف دیگر، فرشهای درباری صفوی، منعکس‌کننده تولیدات زیبای کارگاههای دربار بودند این فرشها از پشم، نخ، نقره و فلزات به کار رفته در تار و پود آنها تشکیل شده بود. کیفیت بسیار بالای مواد به کار رفته در این فرشها، باعث پیدایش گره‌های ریزتر و تعداد زیادتر گره آنها، نقوش گردان بسیار پیچیده با اسلیمی‌ها، ترنج‌ها و طرحهای تصویری بسیار زیبا گردید.»در این دوران بود که فرش به عنوان هنری کلاسیک خود را به جهانیان نمایاند و همگان به قدرت ایرانیان در زمینه تولید قالی که در نهایت زیبایی و هنر بود، آگاهی یافتند. مسلماً علت توانایی هنرمندان عصر صفوی در خلق آثاری بدین عظمت سوابق طولانی ایرانیان از زمانهای گذشته بوده است، چرا که چونان روز روشن است قالیهایی با سبک کلاسیک ابتدایی از صدها سال قبل از صفویه در ایران بافته می‌شده است هرچند متاسفانه آثاری از آنها باقی نمانده است. با دقت در آثار هنری باقیمانده از دوران صفویه و حتی قبل از آن در دوره تیموریان که همزمان با مکتب هرات و شروع به کار مکتب تبریز می‌باشند، این نکته نتیجه میشود که نه تنها هنر قالیبافی (طراحی فرش) در این دوره درخشش پرنور داشت بلکه هنرهایی چون کاشیکاری، معماری، نقاشی، تذهیب و کتابسازی نیز به اوج زیبایی خود رسیده بودند و چون بیشتر هنرمندان طراح قالی در این دوره خود از تذهیب‌کاران و نقاشان صاحب مکتب بوده‌اند، هنر طراحی فرش نیز به سبب آن در قالب همان مکتب‌های تذهیب و هنر آرایش جلد کتاب، بر روی فرش پرورش یافت و به منتهی درجه خود رسید و این خود مدیون تلاش و کوشش هنرمندان بزرگی چون بهزاد و شاگردانش و نیز حمایت بی‌دریغ شاهان هنردوست ایرانی در آن دوره می‌باشد.«راجر سیوری» در کتاب ایران عصر صفوی میگوید: در دوران طولانی سلطنت شاه طهماسب (دومین پادشاه صفوی ۱۵۲۴ – ۷۶) فنون مختلفی که هنر کتابسازی را تشکیل می‌دادند به منتهی درجه کمال رسیدند. وی اظهار میکند که شاه طهماسب نه تنها حامی هنر بود، بل خود نیز اوقات زیادی از جوانی را صرف آموزش نقاشی کرده بود، بسیاری از هنرمندان برجسته زمان، دوستان صمیمی وی بودند و او خود نیز در تذهیب مهارت داشت، وی به طراحی فرش آشنا بود و گفته میشود که شخصاً نیز طرحهایی برای فرش کشیده است.با توجه به اینکه در این دوره شهرهایی چون تبریز، قزوین و اصفهان عنوان پایتختی حکومت صفویه را یدک می‌کشیدند، صنعت قالیبافی به صورت پیشرفته در این شهرها پرورش یافت و هرکدام برای خود صاحب سبکی خاص شدند که تا سالها بعد نیز این تفاوت سبک باقی ماند. در این دوران قالی‌بافی در کارگاههای بزرگ و متمرکز در شهرهای فوق و دیگر شهرها برپا شد و قالیهای نفیس و زیبایی چون قالی چلسی، شکارگاه، قالی شیخ صفی و … زینت‌بخش موزه های جهان گردیدند.

به علت شهرت فرشهای ایرانی در ممالک غربی، تجارت فرش مابین دولت صفویه و دولتهای اروپایی برقرار شد و برای اولین بار قالیهای بصورت سفارشی (پولونز) در کاشان برای دربار لهستان بافته شدند و این خود سبب شد که قالی ایران جای خود را هرچه بیشتر در اقتصاد و هنر این مملکت باز کند.در این دوران بسیاری طرحها و نقوش زیبا که به دست هنرمندان طراح بر قالیهای این دوره نقش بست بصورت قاعده و قرارداد در دوره‌های بعد و تا زمان حال بکار رفت و طراحی فرش به عنوان هنری مستقل شناخته شد.

بعد از دوره درخشان و طلایی صفویه در دوره‌های بعد و در زمان حکومت‌های افشار، زندیه و قاجار فرش نتوانست شکوهی به درخشش دوران صفویه داشته باشد. به علت بی‌ثباتی و جنگ‌های پی در پی در این دوران صنعت – هنر فرش دچار رکود شد و به تولیدات محلی و روستایی محدود گردید. در اوایل حکومت قاجار به علت ورود شرکتهای خارجی در هند و ایران بسیاری از هنرهای اصیل ایرانی رنگ و بوی فرنگی یافت به علت دخیل بودن سلیقه صاحبان شرکتهای خارجی در تولید فرش، هنر طراحی فرش نیز آن اصالت و شکوه قبلی خود را کمرنگ دید و رنگها و طرحهای فرنگی مآب وارد طراحی فرش ایران شد که حال به علت غنا و اصالت عمیق هنر ایرانی این طرحها نیز هضم و جذم طراحی ایرانی گردید و چیزی از هنر طراحی فرش ایرانی کاسته نشد.با تاسیس مدرسه دارالفنون و مدرسه هنرهای مستظرفه توسط امیرکبیر و استاد حسین طاهرزاده سعی در ایجاد حرکت و پویش در هنرهای سنتی ایران و از جمله هنر طراحی فرش شد که خود تا حدودی قابل ستایش است و بسیاری از طرحهای اصیل و قدیمی ایرانی به دست هنرمندان تحصیل‌کرده در مدرسه هنرهای مستظرفه احیاء و تقویت شد و حتی به دیگر طراحان فرش این سرزمین مسیر و سمت و سوق داد.

در اواخر حکومت قاجار با شناخته شدن بیشتر قالی ایران به عنوان یک کالای ارزشمند و بالا رفتن فروش آن در بازارهای جهانی شرکتهای خارجی به سوی ایران هجوم آوردند.در شهرهای مختلف ایران چون اراک (سلطان‌آباد)، همدان، کرمان و تبریز شرکتهایی تجاری شروع به تولید قالی به طور گسترده نمودند و به علت رونق گرفتن بازارهای خارجی فرش ایران، هنر طراحی قالی نیز شاهد رونقی دوباره اما نه با آن حال و هوای سالهای گذشته بود.از طرفی به علت گرم شدن بازار فرش بسیاری از بازاریان داخلی نیز دست به کار شدند و در بسیاری از نقاط ایران حتی در مناطقی که قالیبافی به آن صورت رونق نداشت، کارگاههای قالیبافی تاسیس نمودند. به تولید قالیهای باب دندان کشورهای اروپایی مبادرت ورزیدند و به اینگونه اصالت بومی نقوش قالی دچار پراکندگی و ازهم‌گسیختگی شد، بطوریکه عوارض آن تا زمان حال باقی مانده است.در سالهای اخیر با تاسیس شرکت فرش و بعد از آن دخالت سازمانهای دولتی دیگر در زمینه فرش، هنر قالیبافی دچار چندگانگی مضاعفی شد که هرچه بیشتر بر تضعیف این هنر – صنعت افزود. طراحان فرش به سبک‌های مختلف روی آوردند و حتی با ورود فرشهای ماشینی، بسیاری طرحهای عجیب و از جمله انواع تصاویر و عکسها بر روی قالی نقش بست، و بدعتی ناصواب شکل گرفت.

طراحی فرش به کجا می‌رود؟

بحث فرش چند مدتی است که با تاسیس رشته‌های فرش در چندین دانشکدهٔ مختلف در ایران و برپایی نمایشگاه‌های سالانه بین‌المللی فرش در کشورمان رونقی تازه یافته است. تولید فرش به علت‌های عدیده از جمله اشتغالزایی وافر آن یکی از عوامل مفید در توسعه اقتصادی کشور می‌باشد، مبحثی که حرفه‌های بسیاری را به دنبال داشته و دارد، تولید پنبه و پشم، طراحی قالی، رنگرزی، بافت، مرمت قالی و تجارت داخلی و خارجی آن از جمله منابع درآمد برای جمعیت کثیری از هموطنانمان می‌باشند.

از این میان حرفه – هنر طراحی فرش یکی از اساسی‌ترین عوامل در تولید یک قالی است که خود دارای چندین بخش و مرحله مرتبط با هم می‌باشد؛ نخست طرح مدادی برروی کاغذ شطرنجی بارجشمار مناسب و ابعاد متناسب کشیده میشود و این در اصل اسکلت کار می‌باشد و بقیه مراحل بر روی این طرح اولیه انجام می‌پذیرد. سپس بسته به نوع سبک نقاشی قالی (ترکی – فارسی)، رنگ بر روی طرح گذاشته میشود و یا مانند مناطق اطراف تبریز، قسمتهای رنگی را با شماره مشخص می‌کنند و بعد رنگ مورد نظر را جلوی آن شماره در کاغذ نوار مانندی به نام مستوره قرار میدهند.

 

بعد از آن نوبت به نقطه کردن نقشه می‌گردد که در این مرحله طرح را به زبانی قابل فهم برای بافنده ترجمه میکنند و خود دارای قوانین و روشی خاص است.حال نقشه برای بافت آماده است. یک طراح قالی باید با طراحی سنتی و نیز با طراحی پایه تا انداز‌ای آشنایی داشته باشد و اگر به کار نقاشی نیز می‌پردازد باید که با رنگهای سنتی ایرانی آشنایی کامل داشته باشد، از طرفی یک طراح باید با نحوه بافت یک قالی آشنا باشد تا زمان طراحی از اشتباهاتی که ممکن است برای بافنده مشکل ایجاد نماید بپرهیزد.طراحی قالی مانند بسیاری حِرَف سنتی دیگر سالهای مدیدی است که به روش استاد – شاگردی آموزش داده می‌شده و می‌شود، البته چندصباحی است که به هدف علمی کردن این حرفه – هنر، آنرا در دانشگاه‌ها تدریس میکنند و از آن جمله است رنگرزی، مرمت، بافت و …اما آیا میشود هنری را که بیش از هزاران سال قدمت دارد را در چندین ترم تحصیلی و به صورت آکادمیک به یک هنرجو آموزش داد.

بنده که خود یکی از هرجوجویان این چنین دوره‌هایی هستم به شخصه مخالفت سوئی با این حرکت نداشته و ندارم اما آیا بهتر نیست که در کنار اینگونه آموزشها، محقق و کارشناسانی را نیز تربیت کنیم که با آشنایی کامل با مکاتب و نقوشی گذشته و حال هنر ایرانی بتوانند با احیای موتیف‌ها و نگاره‌هایی که سالها در نقاشی سنتی ما بکار می‌روند و شناساندن این نگاره‌ها به طراحان و هنرمندان این سرزمین و نیز احیای ترکیب‌بندی‌های طلایی که در آثار گذشته ایرانیان نهفته است از منصرف شدن هنر سنتی ایران و نیز از یکنواختی طرحها و نقوش جلوگیری کنند.آیا برای نوآوری در طرحهای فرش باید تابلو فرش کشید یا طرحهای فرش را با منو بازار یکنواخت کرد؟ چرا ما آورندهٔ باصطلاح مُد نباشیم و دیگر کشورها خود را با ما یکرنگ نکنند، حتی شاید با این کار بتوان از تقلیدهایی که کشورهایی مثل چین، هند و پاکستان از طرحهای ما می‌کنند، جلوگیری نمود، آنها که قدرت سه هزار ساله طراحی و هنرمندی ما را در زمینه طراحی فرش ندارند، پس چرا کسی پاپیش نمی‌گذارد و فقط می‌توانند بگویند که فرش ایران مرده است و دیگر نمیتوان برایش چاره‌ای اندیشید.به هر حال احیای هنر مقتدر ایرانی نیاز به حمایت همه‌جانبه دست‌اندرکاران و دولتمردان ایرانی دارد، همانگونه که در زمان صفویه اتفاق افتاد، به آنچه که داریم بیاندیشیم نه آنچه که نداریم.

 

به چه نكاتي در خريد فرش دقت كنيم

انتخاب از روي سليقه و آزادي عمل در انتخاب تصميم خريد فرش را حتي‌المقدور در مواقعي كه بازار ساكت‌تر است عملي كنيد و با بازديد از چند تجارتخانه معتبر و ملاحظه امكانات و تسهيلاتي كه براي شما فراهم مي‌كنند فرش مورد نظر خود را از ميان مجموعه فرش‌هاي آنان انتخاب كنيد. نظرات مشورتي فروشندگان خبره فرش را قبول كنيد ولي هيچگاه به طور مطلق تسليم سليقه و نظر آنها نشويد. فرشي را انتخاب كنيد كه مناسب با احتياج شما و مطابق با بودجه شما و باب سليقه شما باشد. در موقع خريد بدون روي دربايستي و ملاحظه‌كاري از فروشنده بخواهيد تا تمام فرش‌هايي كه در فرم و اندازه دلخواه شما است نشان بدهد و يا اصطلاحاً ورق بزند تا از ميان آنها بتوانيد چند تخته فرش را كه بيشتر به سليقه و نظر شما نزديك است انتخاب كنيد. سعي كنيد از مؤسساتي فرش خريداري كنيد كه آزادي عمل و نيز امتحان فرش‌هاي انتخاب شده را براي شما بدون هيچگونه الزام خريداري فراهم كند و فرش‌هاي مطلوب شما را به منزل بياورند.

بررسي فرش از لحاظ طرح و اندازه

 

براي خريد فرش به اندازه‌هاي آن نيز بايد توجه كرد. از چند سانتي‌متر اختلاف در ابعاد فرش در قسمت‌هاي بالا و پايين كه اصولاً از مشخصات فرش دستباف مي‌باشد مي‌توان چشم‌پوشي كرد ولي بيشتر از اين حدود بالاخص در قاليچه‌هاي كوچك عيب فرش به شمار مي‌رود. با تا كردن فرش از قسمت ميان و روي هم قرار دادن اين دو قسمت مي‌توان تقارن طرح را نسبت به محورهايي كه از مركز فرش مي‌گذرند تشخيص داد. اين عمل را مي‌توان به وسيله متر و يا خط كش مدرج نيز انجام داد و فاصله نقاط مختلف فرش را نسبت به يكديگر سنجيد. تقارن رنگ نيز در اشكال بافته شده در فرش را مورد توجه قرار دهيد و همچنين دقت كنيد كه موتيف‌ها و اشكال طرح در متن فرش ناتمام گذارده نشده باشد و هر خط و شاخه‌اي شكل و امتداد طبيعي خود را داشته باشد و ناگهان در ميان طرح قطع و ناپديد نشده باشد.

 

مطالعه فرش در نور طبيعي و توجه به رنگ آن و اطمينان از ثبوت رنگ‌هاي آن

 

همچنين فرش را بايد از زواياي مختلف و در نور طبيعي مورد مطالعه قرار داد. رنگ فرش در جهت خواب آن تيره‌تر از رنگ آن در جهت عكس خواب فرش به نظر مي‌رسد در نتيجه خطوط طرح درجهت عكس خواب به نحو مشخص‌تري ديده مي‌شود. همچنين بايد رنگ فرش در تمام سطح آن يكنواخت باشد و مخصوصاً در فرش‌هاي كف ساده دو رنگي و اختلالات رنگ ديده نشود. لذا رنگ فرش به اندازه كافي غني و كامل باشد و قسمت انتهايي پرز با رنگ سطح فرش اختلاف نداشته باشد چون اين اختلاف نمودار آن است كه فرش با رنگ‌هاي جوهري رنگ شده است. با ماليدن تكه پارچه مرطوب بر روي قسمت‌هاي رنگ‌دار مشكوك مي‌توانيد از ثبوت رنگ‌هاي فرش اطمينان حاصل كنيد.

بررسي كيفيت پرزهاي فرش

 

فرش را از نظر كيفيت پرزهاي آن نيز بايد مورد بررسي قرار داد. پرز فرش بايد با دوام، درخشان و انعطاف پذير باشد فرش‌هاي با پرز نرم نسبت به فرش‌هاي با پرز ضخيم دوام كمتري دارند و همچنين تمايل بيشتري به جذب گرد و خاك داشته و مانند فرش‌هاي با پرز خشن نيز تميز نمي‌شوند.

مطالعه پشت فرش از لحاظ نحوة تراكم و كوبيدگي پودها و يكنواختي طرح

 

شايد مهمرين عاملي كه در انتخاب فرش بايد مورد توجه قرار گيرد بافت آن است. براي بررسي چگونگي بافت فرش بهتر است آن را از قسمت پشت مورد مطالعه قرار دهيد چون در پشت فرش كيفيت بافت مشخص‌تر است. با مطالعه پشت فرش به بسياري از نكات آگاهي خواهيد يافت كه با بررسي رويه فرش امكان آن ميسر نيست از قبيل تعداد گره‌ها، نحوه تراكم و كوبيدگي پودها و همچنين يكنواختي طرح، شمارش دقيق گره‌ها در واحد سطح را به كمك ذره‌بيني كه به يك قاب مدرج به واحدهاي اندازه‌گيري (سانتي‌متر – اينچ) متصل شده است مي‌توان انجام داد. با اين وسيله تعداد گره‌ها را در عرض و طول يك قاب جداگانه بشماريد و در يكديگر ضرب نماييد تا تعداد گره‌هاي موجود در واحد سطح فرش به دست آيد. ولي در اين كار نهايت دقت بايد معمول شود چه اختلاف شمارش يك و يا دو گره نتايج بسيار غلطي را در محاسبه كلي ارائه خواهد داد. براي صحت بيشتر محاسبه بهتر است شمارش گره‌ها را در چند نقطه مختلف فرش انجام داده و معدل آنها را ملاك محاسبه قرار دهيد (تراكم قسمت‌هاي پايين فرش معمولاً بيشتر از قسمت‌هاي بالايي آن است).در مورد بافت فرش توجه داشته باشيد كه پود فرش‌هاي يك پوده هيچگاه به چشم نمي‌خورد و تنها در فرش‌هاي دو پوده و بيشتر است كه بعضاً در پشت فرش امتداد پودها ديده مي‌شوند و هرگاه رديف‌هاي بافته شده بهتر كوبيده شده باشند پودها كمتر ديده مي‌شوند.

به چه نكاتي در خريد فرش دقت كنيم

بررسي فرش از لحاظ پوسيدگي و همچنين رفوشدگي

با ملاحظه پشت فرش قسمت‌هايي را كه بافت ناجور داشته و يا احتمالاً پوسيده و يا رفو شده باشند بهتر مي‌توان تشخيص داد قسمت‌هاي رفو شده معمولاً زبرتر و محكم‌تر از ديگر نقاط فرش است و با كمي دقت علائم سوزن خوردگي را در آن مي‌توان مشاهده كرده و بعلاوه با تا كردن فرش در سمت‌هاي مشكوك به پوسيدگي صداي خفيف و مخصوص شكستگي احساس خواهد شد.در موقع بررسي پرزهاي فرش توجه داشته باشيد ارتفاع پرز معيار ظرافت فرش نيست. براي كنترل كيفيت پرزهاي فرش و چگونگي پرداخت آنها بايد پرزها را با دست مالش داد در قسمت‌هاي مختلف ارتفاع پرزها بايد به يك اندازه بوده و اثر از تموج در آنها نبايد باشد.يكي از دلايل نامنظم بودن پرزها علاوه بر پرداخت ناجور و نامنظم شستشوي خشن الياف فرش است.

 

خريد از تجارت‌خانه‌هاي معتبر كه فرش خريداري شده را ضمانت مي‌كنند.

 

در مورد مكان خريداري فرش بايد گفت كه هيچگاه فرش را از افراد نامشخص و مشكوك خريداري ننماييد. براي از دست ندادن نقدينه خود و جلوگيري از گرفتاري‌هاي بعدي منطقي‌تر است حتي با قيمت‌هاي بالاتر فرش را از تجارت‌خانه‌هاي معتبر و با سابقه و شهرت خوب و يا از فروشندگان مجاز و سيار اين مؤسسات خريداري كنيد. به هنگام خريد فرش حتماً ورقه خريد و ضمانت‌نامه‌اي كه حاوي تمام مشخصات فرش است از فروشنده درخواست كنيد. اين مدارك در موقع خريد و فروش بعدي، سرقت، بيمه و حمل و نقل فرش بسيار مفيد واقع خواهد شد. در ضمانت‌نامه فرش‌هاي قديمي و آنتيك علاوه بر مشخصات معمولي بايد سال بافت و حتي‌المقدور شجره‌نامه فرش مندرج باشد.

هماهنگي با دكوراسيون منزل

رعايت برخي اصول در رابطه با انتخاب فرش و دكوراسيون، علاوه بر آنكه نشانگر ذوق و سليقه خريدار است در دوام و پاكيزگي و نمود هرچه بيشتر فرش نيز تاثير انكارناپذيري دارد. در اين ارتباط بايد عوامل رنگ، بافت و طرح فرش را مورد توجه قرار داد به عنوان مثال فرش‌هاي كم دوام، ظريف، ابريشمي، قديمي و عتيقه و يا زمينه روشن را نبايد در اطاق نشيمن، نهارخوري و اطاق‌هاي كودكان قرار داد. محل‌هاي مناسب براي اينگونه فرش‌ها معمولاً اطاق‌هاي پذيرايي، خواب، كتابخانه و به طور كلي مكان‌هاي كم رفت و آمد مي‌باشد. فرش اطاق نهارخوري بايد به اندازه‌اي باشد كه پايه‌هاي صندلي‌هاي مستقر در اطراف ميزنهارخوري كاملاً بر روي آن قرار گيرد. به عبارتي ديگر ابعاد فرش بايد از هر طرف حداقل 60 تا 70 سانتي‌متر بزرگتر از اندازه‌هاي ميز نهارخوري باشد. در سالن‌هاي پذيرايي فرش مقابل مبل‌ها و كاناپه را به اندازه‌اي انتخاب مي‌كنند كه ضمن پوشش مساحت مور نظر مقداري از سطح آن نيز زير پايه‌هاي مبل‌ها و كاناپه قرار گيرد. توصيه‌اي ديگر در اين مورد داريم و آن اين است كه هيچگاه مساحت مقابل كاناپه و مبل‌ها را با يك جفت قاليچه مفروش ننماييد كه از نقطه نظر زيبايي تاثير نامطلوب و ناخوشايندي دارد. به جاي مفروش نمودن اطاق خواب با يك تخته فرش بزرگ كه اجباراً قسمت‌هايي از آن زير تخت خواب مي‌رود توصيه مي‌شود از چند تخته قاليچه كوچك و پاتختي ترجيحاً رنگ‌هاي روشن استفاده شود. عامل طرح در انتخاب فرش براي مكان‌هاي مورد نظر نيز از اهميت ويژه‌اي برخوردار است به عنوان چند اصل كلي مي‌توان گفت كه در منازل و محل‌هايي كه با مبلمان استيل و تزئين شده باشند. طرح‌هاي گلدار و همچنين فرش‌هايي با طرح‌هاي هندسي و در آپارتمان‌ها و ساختمان‌هايي كه مبلمان آنها از نوع مدرن است فرش‌هايي با طرح‌هاي هندسي و شاخه شكسته جلوه و زيبايي بيشتري دارند. فرش‌هاي ترنج دار در سالن‌هاي پذيرايي و در محل‌هايي كه نقش ترنج آن در معرض ديد كامل باشد و قالي‌هاي با نقش سرتاسري و يا خنثي در سالن‌هاي نهارخوري و پذيرايي و نشيمن و كتابخانه منظره بهتري دارند.

 

نکات ضروری در هنگام خرید فرش

دنیا به سویی پیش می رود که کالاهای مورد نیاز بشر روز به روز بیشتر می شوند و در این راستا کالاهای با دوام مقبول تر می باشند. یکی از این انواع کالا فرش است که باید کالای ماندگاری باشد. با کمی دقت در انتخاب فرش می توان از بابت کیفیت آن، خیال آسوده تری داشت. نکاتی که قبل از خرید فرش باید در نظر گرفت عبارتند از: ابعاد فرش مورد نیاز و محدودیت رنگ زمینه.

ممکن است به دلیل وجود تنوع زیاد در برند، طرح و رنگ در هنگام خرید کمی سردرگمی ایجاد شود اما می توان با پرسیدن از فروشنده ی فرش در مورد نوع نخ استفاده شده در پود، برند، کیفیت، قیمت، شانه و تراکم انتخاب مناسب تری داشت. یک فروشنده ی خوب فرش، مشتری را در همه ی زمینه های لازم راهنمایی می نماید تا از ایجاد ابهام جلوگیری کرده و حس رضایتمندی بیشتری را به خریدار القا نماید. بنابراین پرس و جو در مورد ویژگی های فرش یکی از مراحل مهم خرید این کالای پرطرفدار است. توصیه می شود تا در جهت یک انتخاب درست لیستی از اطلاعات بدست آمده تهیه نمود و به بررسی بیشتر آن پرداخت.

 

 

مورد بعدی دقت به برچسب پشت فرش و مطالعه ی دقیق آن می باشد، چرا که بیشتر اطلاعات مهم مربوط به فرش در همین برچسب ها وجود دارند. یکی از نکات منفی در برخی فرش ها مخدوش بودن برچسب و یا تازه بودن آن است و متاسفانه در بسیاری از موارد وجود برچسب هایی بدون هیچگونه اطلاعات نیز به چشم می خورد، بدین معنی که برچسب سالم است اما اطلاعاتی بر روی آن نوشته نشده و تنها شامل تیتر است.  مثلا نوشته شده شانه، تراکم، نخ پود و … اما هیچ اثری از اطلاعات دقیق آن وجود ندارد.

اخیرا چند کارخانه اقدام به بافتن نام شرکت خود در حاشیه ی فرش نموده اند که امکان تشخیص صحت برند را ساده تر می نماید. اما برای اطمینان از صحت اطلاعات ارائه شده توسط فروشگاه ها و یا اطلاعات مندرج در برچسب می توان در مراجع معتبر اینترنتی به جستجوی نام برند پرداخت، که آیا آن نام تجاری خاص دارای اعتبار می باشد یا خیر .

در فرش های دستبافت یکی از آیتم های بررسی کیفیت فرش، تقارن در طرح و نقشه ی آن است. با تا کردن فرش و استفاده از یک متر اندازه گیری می توان از تقارن در طرح فرش اطمینان حاصل کرد. تفاوت در ابعاد فرش تا چند میلی متر قابل چشم پوشی است اما نباید زیاد باشد.

توجه به عدم قطع شدن طرح در فرش مهم است، چرا که ارزش فرش های دستبافتی که قطعی طرح دارند زیاد نیست. یکسانی رنگ از دیگر موارد مهم است که باید در هنگام بررسی فرش دستبافت مدنظر داشت. پرزهای فرش دستبافت را بهتر است در زیر نور طبیعی بررسی کرد، چون که نور مصنوعی باعث ایجاد خطای دید می شود. در این حالت بهتر است فرش را در خلاف جهت خواب آن نگاه کرد، چراکه فرش در این جهت روشن تر است و خطوط فرش بهتر مشخص می شوند. به این طریق می توان تفاوت رنگ در لبه ی پرزهای فرش با انتهای آن را دید و مهم است که پرزها دارای تفاوت رنگ نباشند.

چنانچه سطح فرش یکنواخت نباشد هم در بررسی به این شکل به چشم می آید. همچنین پرزهای فرش هر چه روشن تر و درخشان تر باشند دلیل بر بادوام تر بودن فرش است. فرش با پرزهای نرم تر، گرد و غبار بیشتری را نسبت به فرش با پرزهای ضخیم تر جذب می کند و همچنین دوام کمتری دارد. برای اطمینان از عدم پوسیدگی و رفوشدگی نیز می توان پشت فرش را بررسی کرد، چرا که چنین آثاری از پشت فرش کاملا مشخص می شوند.

تراکم و کیفیت بافت فرش را هم می توان با بررسی پشت آن سنجید. و دانستن این نکته مهم است که تراکم در بالا و پایین فرش متفاوت است. به دلیل کوبیده شدن، پایین فرش تراکم بیشتری نسبت به بالای آن دارد و پودها در یک فرش خوب به دلیل بهتر کوبیده شدن مشخص نیستند. تعداد گره ها را می توان با داشتن یک ذره بین مدرج شمرد و با محاسبه ی آن ها – که فرمول دقیق آن را می توان در مقالات تخصصی سایت های معتبر مرتبط با فرش به راحتی یافت-  شانه و تراکم فرش را محاسبه نمود.

فرش های اصل ضمانت نامه و مشخصات دارند و در مورد فرش های آنتیک شجره نامه ی فرش هم اهمیت ویژه ای می یابد. بنابراین در هنگام خرید فرش های ارزشمند لازم است این موارد با دقت بررسی شود. این مشخصات در مواردی چون حمل و نقل، سرقت، زلزله و آتش سوزی مورد نیاز است، بنابراین خرید از مراکزی که ضمانت نامه ی معتبر در اختیار خریدار قرار نمی دهند توصیه نمی شود.

پس از بررسی موارد فوق، نوبت به ظاهر و طرح فرش می رسد. توجه به هماهنگی فرش با دکوراسیون منزل بسیار مهم است. چرا که یک فرش بسیار زیبای ناهماهنگ با چیدمان منزل در جهت عکس عمل می کند و دکوراسیون زیبایی را خلق نمی کند. در این خصوص باید در نظر داشت که فرش ظریف و روشن در مکان های کم رفت و آمد استفاده می شود مانند پذیرایی و کتابخانه و از فرش ابریشم و عتیقه در اتاق خواب کودک، اتاق نشیمن، آشپزخانه، راهرو و ناهارخوری نمی توان استفاده کرد. همچنین از فرش هایی که دارای ترنج می باشند می توان در اتاق های پذیرایی بزرگ استفاده کرد. فرش زیر ناهارخوری هم باید به گونه ای باشد که صندلی ها کاملا روی آن واقع شوند. فرش اتاق نشیمن باید به شکلی پهن شود که پاها هنگام نشستن بر مبل روی فرش قرار بگیرند. همچنین بهتر است که فرش مقابل مبل و کاناپه دو تکه نباشد و وسط فرش در مرکز مبلمان واقع شود.

سلیقه ی فردی در انتخاب، نقش آخر را ایفا می کند اما رعایت نکات فوق در کنار سلیقه ی فردی به انتخاب بهتری که رضایتمندی را در طول زمان بیشتری به همراه دارد، منجر خواهد شد.

 

 

راهنمای نگهداری صحیح فرش:

۱_ سرو ته کردن فرش جهت پا خور شدن یکسان تمامی نقاط فرش (هر ۲ تا ۳ ماه یکبار )

۲_ عدم استفاده از اشیاء نم دار و مرطوب بر روی سطح فرش جهت جلوگیری از پوسیدگی سطح فرش

۳_ عدم استفاده از جاروهای دارای برس چرخنده

۴_ عدم تماس مستقیم فرش با نور شدید خورشید

۵_ استفاده از جاروی دستی و یا جاروی برقی با دور عادی جهت تمیز کردن فرش

۶_ عدم تماس اشیاء نوک تیز و سنگین مانند: میز، مبلمان، تختخواب، تلویزیون با سطح فرش

۷_ استفاده از تکه های ضخیم مقوا یا چوب در زیر پایه های اشیاء سنگین

۸_ استفاده از آسترهای اسفنجی شکل و یا شبکه های توری از جنسP.V.C ( ترمز فرش ) جهت جلوگیری از لغزش و حرکت فرش بر روی سنگ، موزائیک، سرامیک، پارکت. لازم به ذکر است که اندازه آسترها حتی الامکان می بایست کمتر از ابعا د فرش اختیار شود.

۹_ عدم استفاده فرش بر روی سطوح ناهموار و برجسته مانند سطوح سنگی یا سیمانی وغیره جهت جلوگیری از سوراخ شدن فرش.

۱۰_ عدم تماس مستقیم میان فرش و سطوح سیمانی یا زمین خـاک آلود. همچنین می توان به منظور محافظت از فرش از پارچه های متقال و یا مقـوای نـازک بعنوان حائل استفاده نمود.

 

 

نکات مهم و کلیدی  شستشوی فرش و موکت

شستشوی فرش ، شستشوی موکت در منزل

شستشوی فرش و یا شامپو فرش زدن در ایام خانه تکانی عید نیازمند دانستن نکات مهم خانه تکانی است که با دانستن آنها می توانید بهتر از قبل فرش و موکت را شستشو دهید.

نکات کلیدی برای شستشوی فرش

شتشوی فرش و موکت دغدغه ی بزرگ خانم های خانه دار در خانه تکانی عید است به همین دلیل در این روزها که بازار خانه تکانی داغ است نکته هایی را برایتان جمع آوری کرده ایم که برای شستشوی فرش و شامپو فرش کشیدن مهم و مفید هستند.شستشوی فرش

شست وشوی فرش ها معمولا در روز های نزدیک به نوروز به دغدغه ای برای خانم های خانه دار تبدیل می شود. شست و شوی فرش ها یکی از زمان بر ترین کارهایی است که برای خانه تکانی می توان انجام داد و باید حتما برای انجام آن از قبل برنامه ریزی کنید تا با نزدیک تر شدن به روز های پایانی سال دچار مشکل نشوید. هم چنین لازم دیدیم در این مطلب نکاتی را در این باره یادآور شویم:

 شستشوی فرش

شستشوی فرش با رعایت اصول

تا جایی که برایتان امکان دارد از فرش ها در جاهای مرطوب و یا فضاهایی که در مقابل نور مستقیم خورشید هستند، استفاده نکنید. این کار به بافت فرش زیبای شما اسیب می زند. اگر مجبورید در فضایی که نور مستقیم خورشید دارد از فرش استفاده کنید، حتما برای پنجره ها پرده ضخیم تعبیه کنید. با این کار می توانید روند پوسیدگی و از رنگ و رو افتادن فرش را به تاخیر بیاندازید.

در هنگام خانه تکانی به این نکته توجه کنید که سطوح زیر فرش را با مواد شوینده اسیدی یا مواد شوینده ای که خاصیت قلیایی دارند تمیز نکنید چون امکان دارد که اثرات مواد شوینده از روی سطوح خوب تمیز نشوند و باعث آسیب رساندن به بافت فرش شوند.

گذاشتن اجسام داغ و گرمازا (اتو و بخاری) روی فرش نیز می توانند به آن آسیب بزنند و بافت فرش را دچار ناهمواری کنند و باعث ایجاد تغییر رنگ در فرش شوند. ​

 شستشوی فرش

نکاتی برای شستشوی فرش و موکت

شستشوی فرش و شامپو فرش کشیدن

برای شست و شوی فرش ها روش های متعددی وجود دارد. بهترین روش برای شستن فرش ها این است که آن ها را به شرکت های معتبر قالی شویی بسپارید و با خیال راحت به بقیه کارهای خود برسید. اگر فرش هایی دستباف با بافت ابریشمی دارید و وقت کافی هم در اختیار دارید، حتما برای شست و شوی آن ها به شرکت های معتبر قالیشویی مراجعه کنید و مطمئن باشید ان ها این کار را بهتر از شما انجم می دهند و فرش شما دچار آسیب نمی شود. اما اگر فرش های شما آن قدری کثیف نیستند که بخواهید برای شست و شوی آن ها هزینه زیادی بپردازید و به شرکت های قالی شویی مراجعه کنید پس خودتان دست به کار شوید و با ترفند هایی که در ادامه آمده کثیفی ها را از چهره فرش خود بزدایید و آن ها را برای قدم های مهمانان بهاری خود آماده کنید.

 

مراحل شامپو فرش کشیدن

 

در مرحله اول باید از یک جاروبرقی با مکش بالا استفاده کنید و گرد و غبار را از لا به لای تاروپود فرش خود بیرون بکشید. اگر این گرد و غبار ها در میان پرز ها باقی بماند، ممکن است باعث چرک تاب شدن فرش شما شود.

برای کشیدن شامپوی مخصوص به روی فرش از برس هایی با بافت نرم استفاده کنید، برس های سیمی و یا زبر به تار و پود فرش شما آسیب می زند.. این یکی از نکاتی است که باید بسیار به آن توجه کنید.

برای درست کردن محلول شست و شو حتما از آب ولرم استفاده کنید، آب داغ بافت فرش را دچار آسیب می کند و آب سرد هم قدرت پاک کنندگی زیادی ندارد پس بهترین گزینه آب ولرم است.

یکی دیگر از نکات بسیار مهم انتخاب شامپو فرش مناسب است. این انتخاب بستگی به جنس فرش شما دارد. شامپو فرش هایی با درصد پایین خاصیت اسیدی و فاقد جوهر نمک برای شما در اولویت هستند.

 

منابع:

ویکیپدیا

سرای ابریشم

زیلومی

بیتوته

نمناک

 

 

دانشنامه نمیک از تمامی هنردوستان ،اساتید ایران برای پیشرفت ایران عزیزمان در تمامی زمینه ها دعوت به همکاری می نماید شما عزیزان با با دادن نظر و ارسال اطلاعات تکمیلی خود در این زمینه برای پیشرفت کشور عزیزمان در علم و فن آوری میتوانید باعث پیشرفت و تکامل کشور شوید

راهای ارتباط با ما

ایمیل : info@nmik.ir

برای سهولت ارسال نظرات و ارتقاء دانشنامه شما همچنین میتوانید متن و عکسهای خود را در وات ساپ با این شماره :09014465636 ارسال نمایید.

با تشکر تیم نمیک